Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 28

Devanagari script

शम्बरो नाम राजाभूत्तस्य पुत्रस्त्रिलोचनः । त्रिलोचनसुतः कण्वः स पापर्द्धिपरोऽभवत्

Transliteration

śambaro nāma rājābhūttasya putrastrilocanaḥ | trilocanasutaḥ kaṇvaḥ sa pāparddhiparo'bhavat

Translation

શમ્બર નામનો એક રાજા હતો; તેનો પુત્ર ત્રિલોચન હતો. ત્રિલોચનનો પુત્ર કણ્વ હતો; તે પાપની વૃદ્ધિ અને લાભમાં આસક્ત બન્યો.

Word by Word

• शम्बरः: Śambara
• शम्बरः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: शम्बर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• नाम: by name
• नाम: Sambandha (Appositional marker)
• Type: Indeclinable
• Root: नाम (अव्यय)
• Form: अव्यय; नामार्थक-निपात (particle: by name)

• राजा: king
• राजा: Karta-samānādhikaraṇa (Apposition)
• Type: Noun
• Root: राजन् (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• अभूत्: was/became
• अभूत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लुङ् (Aorist/Imperfective past), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

• तस्य: of him/of that (king)
• तस्य: Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी, एकवचन; सर्वनाम

• पुत्रः: son
• पुत्रः: Karta-samānādhikaraṇa (Apposition)
• Type: Noun
• Root: पुत्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• त्रिलोचनः: Trilocana
• त्रिलोचनः: Karta-samānādhikaraṇa (Apposition)
• Type: Noun
• Root: त्रि + लोचन (प्रातिपदिक)
• Form: द्विगु-समास (three-eyed); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• त्रिलोचनसुतः: son of Trilocana
• त्रिलोचनसुतः: Karta-samānādhikaraṇa (Apposition)
• Type: Noun
• Root: त्रिलोचन + सुत (प्रातिपदिक)
• Form: षष्ठी-तत्पुरुष (Trilocanasya sutaḥ); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• कण्वः: Kaṇva
• कण्वः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: कण्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन

• सः: he
• सः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; सर्वनाम

• पाप: sin
• पाप: —
• Type: Noun
• Root: पाप (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-एकवचन-समासपूर्वपदत्वेन

• ऋद्धि: prosperity/increase
• ऋद्धि: —
• Type: Noun
• Root: ऋद्धि (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-एकवचन-समासपूर्वपदत्वेन

• परः: devoted/intent on
• परः: Karta-samānādhikaraṇa (Predicate adjective)
• Type: Adjective
• Root: पर (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण

• पापऋद्धिपरः: intent on increasing sin
• पापऋद्धिपरः: Karta-samānādhikaraṇa (Predicate adjective)
• Type: Adjective
• Root: पाप + ऋद्धि + पर (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष (pāpa-ṛddhi-parā = intent on increase of sin); पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; विशेषण

• अभवत्: became/was
• अभवत्: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: भू (धातु)
• Form: लङ् (Imperfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद

Speaker

Mārkaṇḍeya

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Urisaṅgama/Somanātha context (implicit)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Yudhiṣṭhira

Visual Art Cues

Scene: Genealogical tableau: King Śambara, his son Trilocana, and grandson Kaṇva; Kaṇva shown grasping wealth or issuing harsh orders, foreshadowing adharma.

Characters & Entities

• Śambara
• Trilocana
• Kaṇva

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

The Purāṇic frame often begins tīrtha-māhātmya with a moral fall, showing how adharma leads to suffering and the need for purification.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

The tīrtha is not named in this verse; it prepares the backstory that will culminate at Urisaṅgama on the Revā (Narmadā).

What ritualistic prescription is mentioned?

None in this verse; it is genealogical and ethical setup.