Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 22

Devanagari script

जातकर्मादिसंस्कारान्वेदोक्तान्पद्मसम्भवः । चकार सर्वान्दाजेन्द्र विधिदृष्टेन कर्मणा

Transliteration

jātakarmādisaṃskārānvedoktānpadmasambhavaḥ | cakāra sarvāndājendra vidhidṛṣṭena karmaṇā

Translation

હે દાજેન્દ્ર! પદ્મસમ્ભવ બ્રહ્માએ વેદોક્ત જાતકર્માદિ સર્વ સંસ્કારોને વિધિદૃષ્ટ કર્મપદ્ધતિ અનુસાર પૂર્ણ કર્યા।

Word by Word

• जातकर्मादिसंस्कारान्: the rites such as the birth-ritual
• जातकर्मादिसंस्कारान्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: जातकर्म + आदि + संस्कार (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (जातकर्मादयः संस्काराः), पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन

• वेदोक्तान्: prescribed in the Veda
• वेदोक्तान्: Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: वेद + उक्त (प्रातिपदिक; उक्त from वच् धातु)
• Form: तत्पुरुष-समास (वेदेन उक्ताः), क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन; विशेषण (of संस्कारान्)

• पद्मसम्भवः: Padma-born (Brahmā)
• पद्मसम्भवः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: पद्म + सम्भव (प्रातिपदिक)
• Form: तत्पुरुष-समास (पद्मात् सम्भवः), पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन

• चकार: performed / did
• चकार: Kriya (Action/क्रिया)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)
• Form: लिट् (Perfect), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन; धातु: कृ

• सर्वान्: all
• सर्वान्: Karma (Object-qualifier/कर्मविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), बहुवचन; विशेषण (of संस्कारान्)

• दाजेन्द्र: O king (Dāja-indra)
• दाजेन्द्र: Sambodhana (Address/सम्बोधन)
• Type: Noun
• Root: दाजेन्द्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन (Vocative), एकवचन

• विधिदृष्टेन: as laid down by rule
• विधिदृष्टेन: Karana (Instrument-qualifier/करणविशेषण)
• Type: Adjective
• Root: विधि + दृष्ट (प्रातिपदिक; दृष्ट from दृश् धातु)
• Form: तत्पुरुष-समास (विधिना दृष्टः), क्त-प्रत्ययान्त, नपुंसकलिङ्ग/पुंलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन; विशेषण (of कर्मणा)

• कर्मणा: by the rite/procedure
• कर्मणा: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: कर्मन् (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन

Speaker

Sūta (Lomaharṣaṇa) to the sages (deduced: Āvantya Khaṇḍa narrative style)

Skanda Dialogue

Listener: Bhārata (contextual address)

Visual Art Cues

Scene: Brahmā (Padma-sambhava) officiates the infant’s jātakarma and related saṃskāras: sacred fire, ladles, kusa grass, water-pot, Vedic implements; devas witness in orderly rows.

Characters & Entities

• Brahmā (Padma-sambhava)
• Vedic Saṃskāras
• Jātakarma
• Kumāra/Skanda

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Purāṇic devotion is aligned with Vedic dharma: even divine births honor Veda-prescribed saṃskāras and disciplined order.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

No single tīrtha is named; the verse emphasizes dharma through Vedic rites within the sacred birth narrative setting.

What ritualistic prescription is mentioned?

Jātakarma and other Veda-ordained saṃskāras are explicitly referenced as proper, rule-governed rites.