केवलामुष्मिकविधिः — The Rite for Exclusive Otherworldly Attainment (Liṅga-Abhiṣeka and Padma-Pūjā Protocol)

Verse 1

उपमन्युरुवाच । अतः परं प्रवक्ष्यामि केवलामुष्मिकं विधिम् । नैतेन सदृशं किंचित्कर्मास्ति भुवनत्रये

ઉપમન્યુએ કહ્યું— હવે આગળ હું માત્ર પરલોકના પરમ કલ્યાણ માટેની વિધિ કહું છું. ત્રિભુવનમાં આ સમાન કોઈ કર્મ નથી.

Verse 2

पुण्यातिशयसंयुक्तः सर्वैर्देवैरनुष्ठितः । ब्रह्मणा विष्णुना चैव रुद्रेण च विशेषतः

અતિશય પુણ્યથી યુક્ત આ અનુષ્ઠાન સર્વ દેવોએ કર્યું—બ્રહ્મા અને વિષ્ણુએ પણ, અને વિશેષ કરીને રુદ્રે.

Verse 3

इंद्रादिलोकपारैश्च सूर्याद्यैर्नवभिर्ग्रहैः । विश्वामित्रवसिष्ठाद्यैर्ब्रह्मविद्भिर्महर्षिभिः

ઇન્દ્રાદિ લોકપાલો સાથે, સૂર્યાદિ નવગ્રહો સાથે; તથા વિશ્વામિત્ર-વસિષ્ઠાદિ બ્રહ્મવિદ્ મહર્ષિઓ સાથે (ત્યાં) ઉપસ્થિત હતા.

Verse 4

श्वेतागस्त्यदधीचाद्यैरस्माभिश्च शिवाश्रितैः । नंदीश्वरमहाकालभृंगीशाद्यैर्गणेश्वरैः

શ્વેત, અગસ્ત્ય, દધીચિ વગેરે દ્વારા, અને શિવાશ્રિત અમારાથી પણ; નંદીશ્વર, મહાકાલ, ભૃંગીશ વગેરે ગણેશ્વરો સાથે (આ કાર્ય થયું).

Verse 5

पातालवासिभिर्दैत्यैः शेषाद्यैश्च महोरगैः । सिद्धैर्यक्षैश्च गंधर्वै रक्षोभूतपिशाचकैः

પાતાળવાસી દૈત્યો દ્વારા, શેષાદિ મહોરગો દ્વારા; તેમજ સિદ્ધો, યક્ષો, ગંધર્વો, રાક્ષસો, ભૂતો અને પિશાચો દ્વારા પણ (ત્યાં) સમાગમ થયો.

Verse 6

स्वंस्वं पदमनुप्राप्तं सर्वैरयमनुष्ठितः । अनेन विधिना सर्वे देवा देवत्वमागताः

પોતપોતાનું પદ પ્રાપ્ત કરીને સૌએ આ અનુષ્ઠાન કર્યું. આ જ વિધિથી સર્વ દેવતાઓ દેવત્વને પ્રાપ્ત થયા.

Verse 7

ब्रह्मा ब्रह्मत्वमापन्नो विष्णुर्विष्णुत्वमागतः । रुद्रो रुद्रत्वमापन्न इंद्रश्चेन्द्रत्वमागतः

બ્રહ્માએ બ્રહ્મત્વ પ્રાપ્ત કર્યું; વિષ્ણુએ વિષ્ણુત્વ પ્રાપ્ત કર્યું. રુદ્રે રુદ્રત્વ પ્રાપ્ત કર્યું અને ઇન્દ્રે પણ ઇન્દ્રત્વ પ્રાપ્ત કર્યું.

Verse 8

श्वेतैर्विकसितैः पद्मैः संपूज्य प्रणिपत्य च । तत्र पद्मासनं रम्यं कृत्वा लक्षणसंयुतम्

શ્વેત, પૂર્ણ વિકસિત કમળોથી પૂજન કરીને અને પ્રણામ કરીને, ત્યાં વિધિ-લક્ષણોથી યુક્ત એક રમ્ય પદ્માસન તૈયાર કરવું—શ્રીશિવપૂજાને યોગ્ય।

Verse 9

विभवे सति हेमाद्यै रत्नाद्यैर्वा स्वशक्तितः । मध्ये केसरजालास्य स्थाप्य लिंगं कनीयसम्

સામર્થ્ય હોય તો પોતાની શક્તિ મુજબ સોનું વગેરે અથવા રત્ન વગેરે વડે, તે (પદ્મ-રચના)ના કેસર-જાળના મધ્યમાં એક નાનું શિવલિંગ સ્થાપિત કરવું.

Verse 10

अंगुष्ठप्रतिमं रम्यं सर्वगन्धमयं शुभम् । दक्षिणे स्थापयित्वा तु बिल्वपत्रैः समर्चयेत्

અંગૂઠા જેટલું, રમ્ય, શુભ અને સર્વસુગંધમય અર્ઘ્ય/અર્પણ જમણી બાજુ સ્થાપિત કરીને, પછી બિલ્વપત્રોથી (શ્રીશિવનું) સમ્યક્ અર્ચન કરવું.

Verse 11

अगुरुं दक्षिणे पार्श्वे पश्चिमे तु मनःशिलाम् । उत्तरे चंदनं दद्याद्धरितालं तु पूर्वतः

દક્ષિણ બાજુએ અગરુ, પશ્ચિમે મનઃશિલા, ઉત્તરે ચંદન, અને પૂર્વે હરિતાલ સ્થાપિત કરવું—આ રીતે શુભ દ્રવ્યોને દિશાનુસાર ગોઠવવા।

Verse 12

सुगन्धैः कुसुमै रम्यैर्विचित्रैश्चापि पूजयेत् । धूपं कृष्णागुरुं दद्यात्सर्वतश्च सगुग्गुलम्

સુગંધિત, રમ્ય અને વિચિત્ર પુષ્પોથી શિવની પૂજા કરવી. કૃષ્ણ અગરૂનો ધૂપ અર્પણ કરી, લિંગની ચારે બાજુ ગુગ્ગુલુ-મિશ્ર ધૂપ મૂકી પવિત્ર સુગંધ ફેલાવવી.

Verse 13

वासांसि चातिसूक्ष्माणि विकाशानि निवेदयेत् । पायसं घृतसंमिश्रं घृतदीपांश्च दापयेत्

અતિ સૂક્ષ્મ વસ્ત્રો અને વિકસિત પુષ્પો નિવેદન કરવાં. ઘી-મિશ્રિત પાયસ અર્પણ કરવો અને ઘીથી ભરેલા દીવા પ્રજ્વલિત કરવાં.

Verse 14

सर्वं निवेद्य मन्त्रेण ततो गच्छेत्प्रदक्षिणाम् । प्रणम्य भक्त्या देवेशं स्तुत्वा चान्ते क्षमापयेत्

મંત્રપૂર્વક સર્વ નિવેદન કરીને પછી પ્રદક્ષિણા કરવી. દેવેશને ભક્તિથી પ્રણામ કરી સ્તુતિ કરીને અંતે દોષ માટે ક્ષમા યાચવી.

Verse 15

सर्वोपहारसंमिश्रं ततो लिंगं निवेदयेत् । शिवाय शिवमन्त्रेण दक्षिणामूर्तिमाश्रितः

પછી સર્વ ઉપહાર એકત્ર કરીને શિવલિંગને નિવેદન કરવું. દક્ષિણામૂર્તિનો આશ્રય લઈને શિવમંત્ર “નમઃ શિવાય” નો જપ કરવો.

Verse 16

एवं यो ऽर्चयते नित्यं पञ्चगन्धमयं शुभम् । सर्वपापविनिर्मुक्तः शिवलोके महीयते

જે આ રીતે પંચગંધમય શુભ દ્રવ્યથી નિત્ય અર્ચના કરે છે, તે સર્વ પાપોથી મુક્ત થઈ શિવલોકમાં મહિમાવાન બને છે.

Verse 17

एतद्व्रतोत्तमं गुह्यं शिवलिंगमहाव्रतम् । भक्तस्य ते समाख्यातं न देयं यस्य कस्यचित्

આ વ્રતોમાં ઉત્તમ, ગુપ્ત શિવલિંગ મહાવ્રત છે. હે ભક્ત, તને તે સમજાવ્યું છે; તેને કોઈને પણ અંધાધૂંધ આપવું નહીં.

Verse 18

देयं च शिवभक्तेभ्यः शिवेन कथितं पुरा

આ પણ શિવભક્તોને જ આપવું જોઈએ, કારણ કે આ વાત પૂર્વે સ્વયં શિવે કહી હતી.