Dashati 1
PūrvārcikaPrapathaka 3Dashati 110 Mantras

Dashati 1

Aindra stotra: inviting and glorifying Indra to drink the pressed Soma

Deity

Indra

Melodic Character

Invitational and triumphant with a forward-driving heroic tone

Rishi Family

R̥ṣi attribution is not supplied in the input; the verses align with an Aindra/Indra-sūkta milieu in the Ṛgvedic tradition commonly adopted into Sāmavedic stotra use.

આ ઐન્દ્ર સ્તોત્ર છે: પિછોડાયેલ સોમરસ (સુતે-સુતે) દરેક સવનમાં પીવા માટે ઇન્દ્રને યજ્ઞમાં આમંત્રિત નાયક-અતિથિ તરીકે બોલાવી તેની સ્તુતિ અને મહિમા કરવો. સ્તોત્રોથી પ્રસન્ન થનાર ગિર્વણ અને યજ્ઞસેવા દ્વારા પૂજિત સપર્યુ એવા ઇન્દ્રને મધુર, વહેતી ધારા-રૂપ સોમ અર્પાય છે. ગાય જેમ વાછરડાં તરફ દોડી જાય તેમ સ્તોત્રો નિશ્ચિતપણે ઇન્દ્ર સુધી પહોંચે છે, અને તે સદા કર્મશીલ તથા પરાક્રમી રીતે તૈયાર છે—એવો વિશ્વાસ અહીં પ્રગટે છે. પ્રતિફળરૂપે ઇન્દ્ર યજમાનને વિજય, યશસ્ (કીર્તિ/સફળતા), બળ અને યજ્ઞફળસિદ્ધિનું વરદાન આપે છે.

Mantras

Mantra 1

उत्त्वा मन्दन्तु सोमाः कृणुष्व राधो अद्रिवः अव ब्रह्मद्विषो जहि

સોમપાન તને ઉલ્લાસિત કરે; હે અદ્રિવઃ (વજ્ર/પથ્થર ધારક) ઇન્દ્ર, દાન-સમૃદ્ધિ સિદ્ધ કર; બ્રહ્મદ્વિષો (મંત્ર-દ્વેષીઓ) ને નીચે પાડી સંહાર કર.

Saman: Aindra (generic) — melody unspecified in input

Mantra 2

गिर्वणः पाहि नः सुतं मधोर्धाराभिरज्यसे इन्द्र त्वादातमिद्यशः

હે ગિર્વણઃ (સ્તુતિપ્રિય) ઇન્દ્ર, અમારો સુત (પિષિત) સોમ પા; મધુની ધારાઓથી તું અભિષિક્ત થાય છે; યશ નિશ્ચયે તારો જ દાન છે.

Saman: Aindra (generic) — melody unspecified in input

Mantra 3

सदा व इन्द्रश्चर्कृषदा उपो नु स सपर्यन् न देवो वृतः शूर इन्द्रः

ઇન્દ્ર સદા જ પ્રવૃત્ત રહે છે; તેથી હવે તે નજીક આવે. આમંત્રિત દેવ—વીર ઇન્દ્ર—સેવાભાવે ઉપાસક પાસે, જાણે પૂજન માટે, આવે છે.

Saman: Aindra (generic); specific Sāman-name not supplied in input

Mantra 4

आ त्वा विशन्त्विन्दवः समुद्रमिव सिन्धवः न त्वामिन्द्राति रिच्यते

સમુદ્રમાં નદીઓ જેમ પ્રવેશે તેમ સોમ-બિંદુઓ તારા અંદર પ્રવેશે; હે ઇન્દ્ર, તને કોઈ વટાવી શકતું નથી.

Saman: Aindra (generic); specific Sāman-name not supplied in input

Mantra 5

इन्द्रमिद्गाथिनो बृहदिन्द्रमर्केभिरर्किणः इन्द्रं वाणीरनूषत

ગાથા-ગાયકોએ બૃહત્ (છંદ/સામ) વડે ઇન્દ્રને ગાયું; અર્કિ (સ્તુતિ-ઉચ્ચારક)ોએ અર્કો (હિમ્નો) વડે ઇન્દ્રને સ્તુત કર્યો; વાણીઓએ ઇન્દ્રનું અનુગાન કર્યું.

Saman: Bṛhat-associated Aindra Sāman (exact tune-name not supplied in input)

Mantra 6

इन्द्र इषे ददातु न ऋभुक्षणमृभुं रयिम् वाजी ददातु वाजिनम्

ઇન્દ્ર અમને ઇષે (પોષણ) અર્પે; ઋભુક્ષણ, ઋભુ—કુશળ અને ઉપકારી—અમને રયિ (ધન) આપે. વાજ (વિજય-બળ) આપનાર, તે વાજિન (વીર્યવાન પુરસ્કાર) અમને પ્રદાન કરે.

Saman: Aindra (generic); specific Sāman-name not supplied in input

Mantra 7

इन्द्रो अङ्ग महद्भयमभी षदप चुच्यवत् स हि स्थिरो विचर्षणिः

ઇન્દ્રે ખરેખર મહાન ભયને આઘાત કર્યો છે, તેને દૂર હાંકી કાઢ્યો છે; કારણ કે તે સ્થિર છે, મનુષ્યોમાં વિખ્યાત શાસક છે.

Saman: Aindra (generic); specific Sāman-name not supplied in input

Mantra 8

इमा उ त्वा सुतेसुते नक्षन्ते गिर्वणो गिरः गावो वत्सं न धेनवः

હે ગિર્વાણ ઇન્દ્ર! સોમ-સુતિ સુતિએ આ સ્તુતિ-ગિરાઓ તને પહોંચે છે; જેમ દૂધાળ ગાયો વાછરડાં તરફ ધસી જાય તેમ.

Saman: Aindra (generic); specific Sāman-name not supplied in input

Mantra 9

इन्द्रा नु पूषणा वयं सख्याय स्वस्तये हुवेम वाजसातये

હે ઇન્દ્ર અને પૂષન, હવે અમે મિત્રતા અને કલ્યાણ માટે, તથા વિજય-પુરસ્કાર (વાજ) મેળવવા માટે તમને આહ્વાન કરીએ છીએ.

Saman: Aindra (with dual-devatā colouring); specific Sāman-name not supplied in input

Mantra 10

न कि इन्द्र त्वदुत्तरं न ज्यायो अस्ति वृत्रहन् न क्येवं यथा त्वम्

હે ઇન્દ્ર, તારા કરતાં ઉત્તમ કોઈ નથી; હે વૃત્રહન, તારા કરતાં મહાન કોઈ નથી; તારા જેવો કોઈ નથી.

Saman: Aindra (generic); specific Sāman-name not supplied in input

Frequently Asked Questions

It repeatedly calls Indra to the sacrifice, praises his constant heroic energy, and urges him to drink the freshly pressed Soma offered at each pressing.

The simile expresses certainty and eagerness: just as milch-cows naturally hasten to their calf, the well-sung stotras reliably ‘reach’ Indra at every Soma-pressing.

In Sāyaṇa’s ritual reading, vṛtaḥ means ‘chosen/invited’ by the priests for the Soma offering, and saparyan points to formal acts of honour at the rite—welcoming and serving the deity through prescribed upacāras.