Rig Veda 9.86.25: Mandala 9, Sukta 86, Mantra 25

Sukta 9.86

Devata: Soma Pavamāna

Chandas: Jagatī (probable; requires verification)

Samhita Patha (Devanagari)

अव्ये पुनानं परि वार ऊर्मिणा हरिं नवन्ते अभि सप्त धेनवः । अपामुपस्थे अध्यायवः कविमृतस्य योना महिषा अहेषत ॥

Transliteration

ávyé punānáṃ pári vā́ra ū́rmiṇā hárim navante abhí saptá dhénavaḥ | apā́m upásthe ádhy ā́yavaḥ kavím ṛtásya yónā mahiṣā́ aheṣata ||

Translation

અવ્ય (ભેંસની ઊન)માં પુનાન થતો, પરિ-વાર (છાણણી)માં ઊર્મિ (તરંગ)થી ઘેરાયેલો, હરિ (સુવર્ણ-વર્ણ) સમીપે સાત ધેનુઓ નમન કરે છે. અપાં ઉપસ્થ (જળોની ગોદ)માં અધ્યાયવ (આગળ વધતી શક્તિઓ)એ કવિને સ્થાપિત કર્યો; મહિષાઓ ઋતના યોનિ (સત્યના ગર્ભ) તરફ ગર્જના કરી ઉઠ્યા.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• अव्ये: in/at the sheep’s wool (filter)
• अव्ये: अधिकारण
• Type: Noun
• Root: अव्य (प्रातिपदिक)

• पुनानम्: purifying, being purified
• पुनानम्: कर्म (हरिम्-सम्बद्धम्)
• Type: Participle (Adjective)
• Root: पू (धातु) → पुनान (शतृ/शानच्-प्रत्यय, आत्मनेपदी)

• परि: around, all around
• परि: —
• Type: Indeclinable
• Root: परि (उपसर्ग/अव्यय)

• वारः: water (wave/stream)
• वारः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: वार (प्रातिपदिक)

• ऊर्मिणा: with a wave
• ऊर्मिणा: करण
• Type: Noun
• Root: ऊर्मि (प्रातिपदिक)

• हरिम्: the tawny one (Soma)
• हरिम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: हरि (प्रातिपदिक)

• नवन्ते: they praise/celebrate
• नवन्ते: —
• Type: Verb
• Root: नु/नव् (धातु; ‘to praise/celebrate’—वैदिक प्रयोग)

• अभि: towards, unto
• अभि: —
• Type: Indeclinable
• Root: अभि (उपसर्ग/अव्यय)

• सप्त: seven
• सप्त: —
• Type: Numeral (Adjective)
• Root: सप्तन् (संख्याप्रातिपदिक)

• धेनवः: milch-cows (streams/fingers as ‘cows’)
• धेनवः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: धेनु (प्रातिपदिक)

• अपाम्: of the waters
• अपाम्: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: अप् (प्रातिपदिक)

• उपस्थे: in the lap/bosom
• उपस्थे: अधिकारण
• Type: Noun
• Root: उपस्थ (प्रातिपदिक)

• अध्यायवः: those who come/approach (attendants)
• अध्यायवः: कर्तृ
• Type: Noun/Adjective
• Root: अधि + √इ (धातु) → अध्यायु (कृदन्त/नाम; ‘approaching/coming to’)

• कविम्: the seer/poet (Soma)
• कविम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: कवि (प्रातिपदिक)

• ऋतस्य: of ṛta (cosmic order/truth)
• ऋतस्य: सम्बन्ध (षष्ठी)
• Type: Noun
• Root: ऋत (प्रातिपदिक)

• योनौ: in the womb/source
• योनौ: अधिकारण
• Type: Noun
• Root: योनि (प्रातिपदिक)

• महिषाः: the mighty ones / bulls
• महिषाः: कर्तृ
• Type: Noun/Adjective
• Root: महिष (प्रातिपदिक)

• अहेषत: they cried aloud / neighed
• अहेषत: —
• Type: Verb
• Root: हिष् (धातु; ‘to neigh/whinny/cry aloud’—वैदिक)