Rig Veda 8.46.20: Mandala 8, Sukta 46, Mantra 20

Sukta 8.46

Devata: Indra (victorious sovereign aspect)

Samhita Patha (Devanagari)

सनितः सुसनितरुग्र चित्र चेतिष्ठ सूनृत । प्रासहा सम्राट् सहुरिं सहन्तं भुज्युं वाजेषु पूर्व्यम् ॥

Sanskrit recitationRig Veda 8.46.20

Transliteration

sánitaḥ su-sánitar ugrá citrá cétiṣṭha sū́nṛta | prā-sáhā sam-rā́ṭ sáhurim sáhantaṃ bhujyúṃ vā́jeṣu pū́rvyam ||

Translation

હે સનિતઃ—વિજયી, સુસનિતઃ—સુવિજયી—ઉગ્ર, ચિત્ર, ચેતિષ્ઠ—અતિ-વિદગ્ધ, સૂનૃત—સત્યવાણી—પ્રાસહા, સમ્રાટ્, સહુરિ—સહનશીલ—આક્રમક શક્તિને જીત; અને વાજક્ષેત્રોમાં અમારે માટે પૂર્વ્ય—પ્રાચીન—ભુજ્યુ—ભોગવન્ત/આનંદકર્તા—ને ધારણ કર, અસરકારક બળની પૂર્ણતા (વાજ)માં.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• सनितः: the winner, the gainer
• सनितः: Kartā
• Type: Noun
• Root: सनि (प्रातिपदिक; ‘विजेता/लाभकर्ता’)

• सुसनितर्: O good winner!
• सुसनितर्: Sambodhana
• Type: Noun
• Root: सु- + सनि (प्रातिपदिक) → सुसनितृ (‘सु-विजेता’)

• उग्र: O fierce one!
• उग्र: Sambodhana
• Type: Adjective
• Root: उग्र (प्रातिपदिक)

• चित्र: O wondrous/bright one!
• चित्र: Sambodhana
• Type: Adjective
• Root: चित्र (प्रातिपदिक)

• चेतिṣ्ठ: O most discerning!
• चेतिṣ्ठ: Sambodhana
• Type: Adjective
• Root: चेत्/चित् (धातु ‘चि/चित्’ = अवबोधने) → चेतिन्; तस्य अतिशयः चेतिṣ्ठ (प्रातिपदिक)

• सूनृत: O fair/sweet speech!
• सूनृत: Sambodhana
• Type: Noun
• Root: सूनृत (प्रातिपदिक; ‘सु-नृत’ = शुभ/सत्य-वचन)

• प्रासहा: O overpowering one!
• प्रासहा: Sambodhana
• Type: Adjective
• Root: प्र- + सह (धातु ‘सह’ = सहने/अभिभवने) → प्रासह (प्रातिपदिक)

• सम्राट्: O sovereign king!
• सम्राट्: Sambodhana
• Type: Noun
• Root: सम्- + राज् (प्रातिपदिक ‘सम्राज्/सम्राट्’)

• सहुरिम्: the rival/foe
• सहुरिम्: Karma
• Type: Noun
• Root: सहुरि (प्रातिपदिक; ‘शत्रु/प्रतिद्वन्द्वी’—वेदिक)

• सहन्तम्: conquering, overcoming
• सहन्तम्: Karma
• Type: Participle (Adjectival)
• Root: सह (धातु) → शतृ-प्रत्ययः ‘सहन्त्’ (वर्तमान कृदन्त)

• भुज्युम्: Bhujyu (the rescued one)
• भुज्युम्: Karma
• Type: Noun (Proper name)
• Root: भुज्यु (प्रातिपदिक; देव/नायक-नाम; ‘भुज्यु’ अश्विनोः रक्षितः)

• वाजेषु: in contests/prizes (of strength)
• वाजेषु: Adhikaraṇa
• Type: Noun
• Root: वाज (प्रातिपदिक)

• पूर्व्यम्: former, of old, ancient
• पूर्व्यम्: Karma
• Type: Adjective
• Root: पूर्व्य (प्रातिपदिक; ‘पूर्व’ + यत्)