Rig Veda 7.36.2: Mandala 7, Sukta 36, Mantra 2

Sukta 7.36

Rishi: Vasiṣṭha (Vasiṣṭha Maitrāvaruṇi) (traditional attribution for Maṇḍala 7)

Devata: Mitrāvaruṇā (dual)

Chandas: Triṣṭubh (probable for RV 7.36; needs metrical verification syllable-counting)

Samhita Patha (Devanagari)

इमां वां मित्रावरुणा सुवृक्तिमिषं न कृण्वे असुरा नवीयः । इनो वामन्यः पदवीरदब्धो जनं च मित्रो यतति ब्रुवाणः ॥

Transliteration

imā́ṃ vāṃ mitrā́varuṇā su-vṛktím iṣáṃ ná kṛṇve asurā́ navī́yaḥ | inó vā́m anyáḥ padavī́r ádabdho jánaṃ ca mitró yatati bruvāṇáḥ ||

Translation

હે મિત્ર-વરুণ, હું તમારે માટે આ સુવણાયેલું સ્તુતિ-વચન ગુંથી રહ્યો છું—પોષક પાનિય જેવી તાજગી આપતી ઇષા, તમારે યોગ્ય એવી નવી. હે અસુરો (અંતઃસ્વરાજ્યના અધિપતિઓ), તમામાંનો એક અદબ્ધ પદવીર છે, જે પથના ચિહ્નો ગોઠવે છે; અને મિત્ર પણ, વાણી બોલતો, જનને નિયમમાં રાખે છે અને સુમેળમાં ગોઠવે છે.

Ask anything about this verse...Ask

Word by Word

• इमाम्: this (hymn/prayer), her
• इमाम्: कर्म
• Type: Pronoun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• वाम्: to/for you two
• वाम्: सम्प्रदान
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• मित्रावरुणा: O Mitra and Varuṇa
• मित्रावरुणा: सम्बोधन
• Type: Noun
• Root: मित्र + वरुण (प्रातिपदिक; द्वन्द्व-समास)

• सुवृक्तिम्: well-turned hymn / well-composed praise
• सुवृक्तिम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: सु-वृक्ति (प्रातिपदिक)

• इषम्: refreshment, nourishment
• इषम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: इष्/इषा (प्रातिपदिक)

• न: like, as
• न: —
• Type: Indeclinable
• Root: न (निपात)

• कृण्वे: I make, I fashion
• कृण्वे: कर्तृ (अहं)
• Type: Verb
• Root: कृ (धातु)

• असुराः: the Asuras (lords)
• असुराः: कर्तृ (उपमान-कर्तृ)
• Type: Noun
• Root: असुर (प्रातिपदिक)

• नवीयः: newer, fresher
• नवीयः: कर्म (विशेषण-रूपेण)
• Type: Adjective
• Root: नव (प्रातिपदिक; तुलनात्मक/यङ्-प्रत्यय: नवीयस)

• इनो: the strong one, the mighty
• इनो: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: इन (प्रातिपदिक)

• वाम्: of you two
• वाम्: सम्बन्ध
• Type: Pronoun
• Root: युष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)

• अन्यः: the other
• अन्यः: कर्तृ (इनो इत्यस्य सह-सम्बन्धः/विशेषणम्)
• Type: Pronoun/Adjective
• Root: अन्य (प्रातिपदिक)

• पदवीः: the path-finder / guide (lit. path)
• पदवीः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: पदवी (प्रातिपदिक)

• अदब्धः: unharmed, unbeguiled, unerring
• अदब्धः: कर्तृ (विशेषण-रूपेण)
• Type: Adjective
• Root: अ-दब्ध (प्रातिपदिक; √दभ् ‘to harm/deceive’)

• जनम्: the people, the clan
• जनम्: कर्म
• Type: Noun
• Root: जन (प्रातिपदिक)

• च: and
• च: —
• Type: Indeclinable
• Root: च (निपात)

• मित्रः: Mitra
• मित्रः: कर्तृ
• Type: Noun
• Root: मित्र (प्रातिपदिक)

• यतति: stretches out, sets in motion, strives
• यतति: क्रिया
• Type: Verb
• Root: यत् (धातु)

• ब्रुवाणः: speaking, proclaiming
• ब्रुवाणः: कर्तृ (विशेषण-रूपेण)
• Type: Participle
• Root: √ब्रू (धातु) → ब्रुवाण (वर्तमान-कृदन्त)