Rig Veda 5.2.1 — Mandala 5, Sukta 2, Mantra 1
Sukta 5.2
Rishi: Atri (traditional attribution for RV 5.2)
Devata: Agni
Chandas: Triṣṭubh (probable)
Samhita Patha (Devanagari)
कुमारं माता युवतिः समुब्धं गुहा बिभर्ति न ददाति पित्रे । अनीकमस्य न मिनज्जनासः पुरः पश्यन्ति निहितमरतौ ॥
Transliteration
kumārám mātā́ yuvatíḥ sámubdhaṃ guhā́ bibharti ná dadāti pittré | anī́kam asya ná mínaj janā́saḥ puráḥ paśyanti níhitaṃ aratáu ||
Translation
યુવતી માતા ગુહામાં સુસંયત રીતે છુપાયેલા કુમારને ધારણ કરે છે; પિતાને તેને સોંપતી નથી. તેનું મુખ (અનીક) ક્ષીણ થતું નથી; છતાં લોકો તેને આગળ સ્થિત, કર્મના હાથોમાં નિહિત જોઈ લે છે—અંતર્ગુહ્ય અગ્નિ એક સાથે ગુપ્ત પણ છે અને ક્રિયામાં પ્રગટ પણ.
Word by Word
कुमारम्the boy/young child
कुमारम्:
कर्म
TypeNoun
Rootकुमार (प्रातिपदिक)
माताthe mother
माता:
कर्तृ
TypeNoun
Rootमातृ (प्रातिपदिक)
युवतिःa young woman
युवतिः:
कर्तृ (माता-विशेषण/समनाधिकरण)
TypeNoun
Rootयुवति (प्रातिपदिक)
समुब्धम्well-soaked / well-nourished (Vedic epithet)
समुब्धम्:
कर्म (विशेषण)
TypeAdjective
Rootसम्-उब्ध (कृदन्त; √उब्ध/उन्ध् ‘to wet/soak’, Vedic)
गुहाin a hiding-place; in the cave
गुहा:
अधिकारण (स्थानवाचक; ‘in concealment/cave’)
TypeNoun
Rootगुहा (प्रातिपदिक)
बिभर्तिbears; carries; supports
बिभर्ति:
क्रिया
TypeVerb
Root√भृ (भरति)
नnot
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन
ददातिgives
ददाति:
क्रिया
TypeVerb
Root√दा (ददाति)
पित्रेto the father
पित्रे:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
अनीकम्face; front; appearance
अनीकम्:
कर्म/विषय (न-सम्बन्धः)
TypeNoun
Rootअनीक (प्रातिपदिक)
अस्यof him/this
अस्य:
सम्बन्ध
TypePronoun
Rootइदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
नnot
न:
—
TypeIndeclinable
Rootन
मिनत्diminishes; harms
मिनत्:
क्रिया
TypeVerb
Root√मि/मीन् (मिनाति ‘to diminish, injure’)
जनासःpeople; men
जनासः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootजन (प्रातिपदिक)
पुरःin front; before
पुरः:
अधिकारण (दृष्टेः क्षेत्र)
TypeIndeclinable
Rootपुरस् (अव्ययीभाव/निपात; ‘in front’)
पश्यन्तिsee
पश्यन्ति:
क्रिया
TypeVerb
Root√पश् (पश्यति)
निहितम्placed; deposited; hidden
निहितम्:
कर्म (विशेषण)
TypeAdjective/Participle
Rootनि-√धा (कृदन्त: निहित)
अरातौin hostility; in the enemy’s (state)
अरातौ:
अधिकारण
TypeNoun
Rootअराति (प्रातिपदिक)
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.