Rig Veda 3.36.2 — Mandala 3, Sukta 36, Mantra 2
Sukta 3.36
Rishi: Viśvāmitra Gāthina
Devata: Indra (with R̥bhus as associated shapers; Soma central)
Chandas: Triṣṭubh
Samhita Patha (Devanagari)
इन्द्राय सोमाः प्रदिवो विदाना ऋभुर्येभिर्वृषपर्वा विहायाः । प्रयम्यमानान्प्रति षू गृभायेन्द्र पिब वृषधूतस्य वृष्णः ॥
Transliteration
índrāya sómāḥ pra-dívo vídānā ṛbhúr yébhiḥ vṛ́ṣa-parvā ví-hāyāḥ | pra-yamyámānān práti ṣū́ gṛbhāyéndra píba vṛ́ṣa-dhūtasya vṛ́ṣṇaḥ ||
Translation
ઇન્દ્ર માટે સોમધારાઓ—પરમ દ્યૌમાંથી જાણીતી—જેઓને ઋભુઓએ, દૃઢ-સંધિવાળા, વહેતી કરી છે. હવે તેમને, અર્પિત થતી વખતે, પકડી લે; હે ઇન્દ્ર, વૃષ-પ્રેરિત સોમનું પાન કર—હે વૃષણ, બળવાન.
Word by Word
इन्द्रायto/for Indra
इन्द्राय:
सम्प्रदान
TypeNoun
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
सोमाःSoma-juices
सोमाः:
कर्तृ
TypeNoun
Rootसोम (प्रातिपदिक)
प्रforth, forward
प्र:
—
TypeIndeclinable
Rootप्र (उपसर्ग)
दिवःfrom heaven
दिवः:
अपादान
TypeNoun
Rootदिव्/द्यौ (प्रातिपदिक)
विदानाःknowing / having found (won)
विदानाः:
कर्तृ (सोमाः इति विशेषणम्)
TypeParticiple/Adjective
Root√विद् (to know/find) → विदान (कृदन्त-प्रातिपदिक)
ऋभुःR̥bhu (the artisan-sage)
ऋभुः:
कर्तृ
TypeNoun (proper)
Rootऋभु (प्रातिपदिक)
येभिःwith whom/with which (ones)
येभिः:
करण
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वृषपर्वाhaving mighty joints/knots (strong-limbed)
वृषपर्वा:
कर्तृ (ऋभुः इति विशेषणम्)
TypeAdjective (epithet)
Rootवृषन् + पर्वन् (समास: बहुव्रीहि/कर्मधारय-प्रायः)
विहायाःdeparting / setting forth
विहायाः:
कर्तृ (ऋभुः इति विशेषणम्)
TypeParticiple/Adjective
Root√हा (to leave) + वि (उपसर्ग) → विहाय (कृदन्त)
प्रयम्यमानान्those being directed/urged on
प्रयम्यमानान्:
कर्म
TypeParticiple
Rootप्र + √यम् (to restrain/extend) → यम्यमान (शानच्/मान)
प्रतिtowards, in response
प्रति:
—
TypeIndeclinable
Rootप्रति (उपसर्ग/अव्यय)
सूindeed, straightway
सू:
—
TypeIndeclinable
Rootसू (निपात; वेदिक)
गृभायto seize, to grasp
गृभाय:
प्रयोजन (उद्देश्य)
TypeVerbal noun (infinitive)
Root√गृह्/गृभ् (to seize) → गृभाय (वेदिक infinitive)
इन्द्रO Indra
इन्द्र:
सम्बोधन
TypeNoun (vocative)
Rootइन्द्र (प्रातिपदिक)
पिबdrink!
पिब:
क्रिया
TypeVerb
Root√पा (to drink)
वृषधूतस्यof the bull-driven/strongly-shaken (Soma)
वृषधूतस्य:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeAdjective (genitive)
Rootवृषन् + धूत (समास)
वृष्णःof the bull (mighty one)
वृष्णः:
सम्बन्ध (षष्ठी)
TypeNoun/Adjective
Rootवृषन् (प्रातिपदिक)
Ask anything about this verse
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with audio, word-by-word meanings, and more.