Sukta 3

Mantra 1

समिद्धो अग्निर्निहितः पृथिव्यां प्रत्यङ्विश्वानि भुवनान्यस्थात् । होता पावकः प्रदिवः सुमेधा देवो देवान्यजत्वग्निरर्हन् ॥

સમિદ્ધ અગ્નિ પૃથ્વીમાં નિહિત છે અને સર્વ ભુવનાઓ સામે પ્રતિમુખ ઊભો રહે છે. પાવક હોતા, પ્રદિવના, સુમેધા—દેવ, અર્હન અગ્નિ દેવોને યજ્ઞ દ્વારા યજાવે.

Mantra 2

नराशंसः प्रति धामान्यञ्जन्तिस्रो दिवः प्रति मह्ना स्वर्चिः । घृतप्रुषा मनसा हव्यमुन्दन्मूर्धन्यज्ञस्य समनक्तु देवान् ॥

નરાશંસ મહિમાથી સ્વર્ચિઃ બની, ધામોને પ્રજ્વલિત કરતાં, ત્રિદિવ તરફ પ્રતિ તેજે. ઘૃતપ્રુષ મનથી હવ્યને ઉંડતાં, યજ્ઞના મૂર્ધા પર દેવોને અભિષિંચન/અનુલેપ કરે.

Mantra 3

ईळितो अग्ने मनसा नो अर्हन्देवान्यक्षि मानुषात्पूर्वो अद्य । स आ वह मरुतां शर्धो अच्युतमिन्द्रं नरो बर्हिषदं यजध्वम् ॥

હે અગ્નિ, મનથી પૂજિત, અર્હ—માનવ તરફથી જેમ પૂર્વે તેમ આજે દેવોને યજ્ઞમાં યજ. અહીં મરુતોનું અચ્યુત શર્ધ લાવ, અને અચલ ઇન્દ્રને—બર્હિષ પર બેઠેલા—લાવ; હે નરો, તમે યજ્ઞ સંપન્ન કરો.

Mantra 4

देव बर्हिर्वर्धमानं सुवीरं स्तीर्णं राये सुभरं वेद्यस्याम् । घृतेनाक्तं वसवः सीदतेदं विश्वे देवा आदित्या यज्ञियासः ॥

હે દેવો, બર્હિ વધતું જાય છે—સુવીર, વીર્યસમૃદ્ધ; રાય માટે પાથરેલું, આ વેદિ પર સુભર, સુવાહક. ઘૃતથી અભ્યક્ત—હે વસવો, અહીં બેસો; હે સર્વે દેવો, યજ્ઞિય આદિત્યો, અહીં ઉપવિશો.

Mantra 5

वि श्रयन्तामुर्विया हूयमाना द्वारो देवीः सुप्रायणा नमोभिः । व्यचस्वतीर्वि प्रथन्तामजुर्या वर्णं पुनाना यशसं सुवीरम् ॥

નમસ્કારથી આહ્વાનિત, વિશાળતામાં વિસ્તરતી દેવીઓ દ્વારો—સુપ્રાયણા—વિસ્તૃત ખૂલો. વ્યચસ્વતી, અજર્યા—મુક્ત અવકાશથી ભરપૂર—વિસ્તરી જાઓ; તેજસ્વી વર્ણને શુદ્ધ કરતી, યશ અને સુવીરતા લાવતી રહો.

Mantra 6

साध्वपांसि सनता न उक्षिते उषासानक्ता वय्येव रण्विते । तन्तुं ततं संवयन्ती समीची यज्ञस्य पेशः सुदुघे पयस्वती ॥

ઉષા અને રાત્રિ—અમારી વૃદ્ધિ માટે પ્રાચીન કર્મોને યથાવિધિ સિદ્ધ કરતી, બે પક્ષીઓ સમ આનંદિત—તાણેલા તંતુને સુસંગતિથી સાથે વણે છે; યજ્ઞનું રૂપ (પેશઃ) ઘડે છે—બે સુદુઘા, પોષક રસથી પરિપૂર્ણ.

Mantra 7

दैव्या होतारा प्रथमा विदुष्टर ऋजु यक्षतः समृचा वपुष्टरा । देवान्यजन्तावृतुथा समञ्जतो नाभा पृथिव्या अधि सानुषु त्रिषु ॥

બે દૈવી હોતાર—પ્રથમ, વધુ વિદ્વાન—ઋચા સાથે ઋજુ રીતે યજન કરે છે, રૂપે વધુ પરિપૂર્ણ. ઋતુ અનુસાર દેવોને યજતાં, તેઓ પૃથ્વીના નાભિમાં, તેના ત્રણ શિખરો પર, સુસંગતિથી એકત્ર થાય છે.

Mantra 8

सरस्वती साधयन्ती धियं न इळा देवी भारती विश्वतूर्तिः । तिस्रो देवीः स्वधया बर्हिरेदमच्छिद्रं पान्तु शरणं निषद्य ॥

સરસ્વતી—અમારી ધી (પ્રેરિત બુદ્ધિ) સિદ્ધ કરતી; અને દેવી ઇળા; સર્વસાધક ગતિ લાવનારી ભારતી—આ ત્રણ દેવીઓ સ્વધા દ્વારા, આ બર્હિ (પવિત્ર ઘાસ) પર આસન ગ્રહીને, અમારે માટે અચ્છિદ્ર શરણનું રક્ષણ કરે.

Mantra 9

पिशङ्गरूपः सुभरो वयोधाः श्रुष्टी वीरो जायते देवकामः । प्रजां त्वष्टा वि ष्यतु नाभिमस्मे अथा देवानामप्येतु पाथः ॥

પિશંગ (તામ્ર-દીપ્ત) રૂપવાળો, સુભર (સુવહન) અને વયોધા (જીવનશક્તિઓનો ધારક) એવો વીરો જન્મે છે—શ્રુષ્ટી (આજ્ઞાશ્રવણમાં તત્પર) અને દેવકામ (દિવ્યની ઇચ્છાવાળો)। ત્વષ્ટા અમારી અંદર પ્રજાને વિસ્તારે અને અમારા નાભિકેન્દ્રને (અંતઃસ્થ રચનાસ્થાનને) વિશાળ કરે; ત્યાર પછી દેવોના માર્ગ સુધીનો પથ ખુલ્લો થઈ નજીક આવે.

Mantra 10

वनस्पतिरवसृजन्नुप स्थादग्निर्हविः सूदयाति प्र धीभिः । त्रिधा समक्तं नयतु प्रजानन्देवेभ्यो दैव्यः शमितोप हव्यम् ॥

વનસ્પતિ, અર્પણ-કાષ્ઠને મુક્ત કરતાં, નજીક ઊભો રહે; અને અગ્નિ અમારી જાગૃત ધીઓથી હવિને સુપાક કરે। ત્રિધા સમક્ત (ત્રિગુણ રીતે સુમિશ્રિત) હવ્યને, યોગ્ય ક્રમ જાણતો દૈવ્ય શમિતૃ, દેવો સુધી લઈ જાય.

Mantra 11

घृतं मिमिक्षे घृतमस्य योनिर्घृते श्रितो घृतम्वस्य धाम । अनुष्वधमा वह मादयस्व स्वाहाकृतं वृषभ वक्षि हव्यम् ॥

ઘૃત મિશ્રિત થાય છે; ઘૃત જ તેનું યોનિ (ગર્ભસ્થાન) છે; ઘૃતમાં તે સ્થાપિત છે, અને ઘૃત જ તેનું ધામ (નિવાસ) છે। અનુસ્વધમ (સ્વધા અનુસાર, યોગ્ય આનંદક્રમથી) વહન કર; તેમાં મદયસ્વ (પ્રસન્ન-ઉન્મત્ત થા)। હે વૃષભ (શક્તિશાળી), સ્વાહાકૃત (સ્વાહા કરેલું) હવ્ય વહન કર.