Rig Veda 2.27.16: Mandala 2, Sukta 27, Mantra 16
Sukta 2.27
Rishi: Gṛtsamada (traditional)
Devata: Ādityas (notably Varuṇa’s bond-motif)
Chandas: Triṣṭubh (probable)
Samhita Patha (Devanagari)
या वो माया अभिद्रुहे यजत्राः पाशा आदित्या रिपवे विचृत्ताः । अश्वीव ताँ अति येषं रथेनारिष्टा उरावा शर्मन्त्स्याम ॥
Transliteration
yā́ vo māyā́ abhi-drúhe yajatrā́ḥ pā́śā ādityā ripáve ví-cṛttāḥ | aśvī́va tā́n áti yeṣaṃ ráthena áriṣṭā urā́vā śárman syāma ||
Translation
હે યજનીય આદિત્યો, તમારી જે માયાઓ—શત્રુ માટે કાપી નાખેલા તમારા પાશ—તે દ્વારા અમે રથ સાથે દોડતા અશ્વોની જેમ પાર ઉતરી જઈએ. અક્ષત રહી, વિશાળ આશ્રયમાં, અમે શાંતિમાં સ્થિર થઈએ.
Word by Word
याwhich (that)
या:
Kartā (सापेक्ष-उपवाक्ये) / विशेषणम्
TypePronoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
वःof you
वः:
Sambandha (सम्बन्धः) / षष्ठी
TypePronoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
मायाdeception, stratagem
माया:
Kartā (अभिद्रुहे इत्यस्य)
TypeNoun
Rootमाया (प्रातिपदिक) < √मा (माने/मितौ) (व्युत्पत्त्यर्थः)
अभिद्रुहेhas harmed/has been hostile (against)
अभिद्रुहे:
Kriyā
TypeVerb
Root√द्रुह् (द्रोहे) + अभि
यजत्राःO worshipful ones
यजत्राः:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeAdjective
Rootयजत्र (प्रातिपदिक) < √यज् (यजने) (कृत्: -त्र)
पाशाःnooses, bonds
पाशाः:
Kartā (विचृत्ताः इत्यस्य) / विषयः
TypeNoun
Rootपाश (प्रातिपदिक)
आदित्याO Ādityas
आदित्या:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootआदित्य (प्रातिपदिक)
रिपवेfor the enemy
रिपवे:
Sampradāna (सम्प्रदान) / लक्ष्य-सम्बन्धः
TypeNoun
Rootरिपु (प्रातिपदिक)
विचृत्ताःcut apart, severed
विचृत्ताः:
Kartā-विशेषणम्
TypeParticiple (Past Passive)
Rootवि-√कृत् (कर्तने) → विचृत्त (कृदन्त)
अश्वीवlike (with) horses / as if horse-drawn
अश्वीव:
Upamā (उपमा)
TypeIndeclinable (simile compound)
Rootअश्व (प्रातिपदिक) + इव (उपमा-अव्यय)
तान्those (nooses)
तान्:
Karma
TypePronoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
अतिbeyond, across
अति:
Kriyā-विशेषणम् (गत्यर्थे)
TypeIndeclinable
Rootअति (उपसर्ग/अव्यय)
येषम्we would drive/urge (go)
येषम्:
Kriyā
TypeVerb
Root√इष् (गत्यर्थे/इच्छायाम्) (वेदिक रूप) / √यस्? (विवाद्य) → येष् (परफेक्ट-धातुरूप)
रथेनwith a chariot
रथेन:
Karaṇa
TypeNoun
Rootरथ (प्रातिपदिक)
अरिष्टाःunharmed, uninjured
अरिष्टाः:
Kartā-विशेषणम्
TypeAdjective
Rootअरिष्ट (प्रातिपदिक)
उरावाin wide (space), broadly
उरावा:
Kriyā-विशेषणम्
TypeAdjective
Rootउरु (प्रातिपदिक) (वेदिक: उरावा = उरु + आवा/आवन्-प्रत्ययः)
शर्मन्in protection, in shelter
शर्मन्:
Adhikaraṇa
TypeNoun
Rootशर्मन् (प्रातिपदिक)
स्यामmay we be
स्याम:
Kriyā
TypeVerb
Root√अस् (भुवि) → स्याम्
Ritual Application
Philosophical Concepts
Vedic Cosmology
Natural Symbolism
Academic Analysis
Cross References
Yogic Application
Chanting Notes
Ask anything about this verse
Answers come straight from the texts, with the shlokas they draw on. Ask in your own words.
Not sure where to start?
A free Google sign-in keeps your chat saved across web and the app.
Read Rig Veda in the Vedapath app
Scan the QR code to open this directly in the app, with word-by-word meanings, Sanskrit recitation where available, and more.