Sukta 67

Mantra 1

इमां धियं सप्तशीर्ष्णीं पिता न ऋतप्रजातां बृहतीमविन्दत् । तुरीयं स्विज्जनयद्विश्वजन्योऽयास्य उक्थमिन्द्राय शंसन् ॥

ઋતથી જન્મેલી, વિશાળ, સાતશીર્ષણી આ ધી—આ વિચારશક્તિ—અમારા પિતાએ શોધી. અને સર્વજનક આયાસ્યે ચોથું (પદ/માપ) જન્માવ્યું, ઇન્દ્ર માટેનું ઉક્ત ગાઈને પ્રખર રીતે પ્રગટ કર્યું.

Mantra 2

ऋतं शंसन्त ऋजु दीध्याना दिवस्पुत्रासो असुरस्य वीराः । विप्रं पदमङ्गिरसो दधाना यज्ञस्य धाम प्रथमं मनन्त ॥

ઋત (સત્ય-વ્યવસ્થા)નું ગાન કરતા અને અંતરમાં સીધી દીપ્તિ પ્રજ્વલિત કરતા, દ્યૌના પુત્રો—અસુરના વીર—પ્રેરિત (વિપ્ર) પદને ધારણ કરતા. અઙ્ગિરસોએ ઋષિના પગલાંને સ્થાપિત કરીને યજ્ઞનું પ્રથમ ધામ (નિવાસ/આધાર) મનમાં ધાર્યું.

Mantra 3

हंसैरिव सखिभिर्वावदद्भिरश्मन्मयानि नहना व्यस्यन् । बृहस्पतिरभिकनिक्रदद्गा उत प्रास्तौदुच्च विद्वाँ अगायत् ॥

હંસોની જેમ, બોલાવતા સાથીઓ સાથે, પથ્થરથી બનેલા બંધનોને છોડી તેઓ વિખેરી નાખતા. બૃહસ્પતિએ કિરણ-ગાયો (પ્રકાશની ગાયો) તરફ ગર્જના કરી; અને વિદ્વાનએ ઊંચે સ્તોત્ર ગાયું અને ઉંચે સ્વરે ગાન કર્યું.

Mantra 4

अवो द्वाभ्यां पर एकया गा गुहा तिष्ठन्तीरनृतस्य सेतौ । बृहस्पतिस्तमसि ज्योतिरिच्छन्नुदुस्रा आकर्वि हि तिस्र आवः ॥

કિરણો ગુહામાં છુપાયેલા હતા—બેની પાર, છતાં એક માર્ગથી પ્રાપ્ત—અનૃત (અસત્ય)ની સીમા પર ઊભા. બૃહસ્પતિ અંધકારમાં જ્યોતિ શોધતા, તેજસ્વિનીઓને ઉપર ખેંચી લાવ્યા; તેમણે ત્રણ આવરણો ખોલી નાખ્યા.

Mantra 5

विभिद्या पुरं शयथेमपाचीं निस्त्रीणि साकमुदधेरकृन्तत् । बृहस्पतिरुषसं सूर्यं गामर्कं विवेद स्तनयन्निव द्यौः ॥

પીઠ ફેરવીને પડેલી કિલ્લેબંધીને ભેદીને તેમણે સમુદ્રની ઊંડાઈમાંથી એકસાથે ત્રણને મુક્ત કર્યા. બૃહસ્પતિએ ઉષા, સૂર્ય, ગો (કિરણ) અને અર્ક (જ્વલંત સ્તુતિ-વાણી) શોધી કાઢ્યા—જાણે ગર્જના કરતું દ્યૌ (આકાશ).

Mantra 6

इन्द्रो वलं रक्षितारं दुघानां करेणेव वि चकर्ता रवेण । स्वेदाञ्जिभिराशिरमिच्छमानोऽरोदयत्पणिमा गा अमुष्णात् ॥

ઇન્દ્રે ગર્જના સાથે વલને—દૂઘા (દૂધ આપનાર સમૃદ્ધિ)નો રક્ષક—હાથી સૂંઢથી જેમ ફાડી નાંખે તેમ વિચ્છેદી નાખ્યો. સ્વેદ (પરિશ્રમ-તાપ)થી ભરેલી પોતાની શક્તિઓ સાથે પોષક રસની શોધમાં, તેણે પાણિને રડાવ્યો અને ગાઓ (કિરણો/ગાયો) છીનવી લીધી.

Mantra 7

स ईं सत्येभिः सखिभिः शुचद्भिर्गोधायसं वि धनसैरदर्दः । ब्रह्मणस्पतिर्वृषभिर्वराहैर्घर्मस्वेदेभिर्द्रविणं व्यानट् ॥

સત્ય અને શુચિ (પ્રકાશમાન) સખાઓ સાથે તેણે ‘ગોધાયસ’ સંચયકને ધન-ભેદકો વડે ચકનાચૂર કર્યો. બ્રહ્મણસ્પતિએ વૃષભ સમ વરાહો અને ઘર્મ-સ્વેદ (ઉત્સાહનો તાપ-પરિશ્રમ) સાથે દ્રવિણ (ધન-સંપત્તિ)ને સર્વત્ર વિસ્તારી દીધું.

Mantra 8

ते सत्येन मनसा गोपतिं गा इयानास इषणयन्त धीभिः । बृहस्पतिर्मिथोअवद्यपेभिरुदुस्रिया असृजत स्वयुग्भिः ॥

તે સત્યથી પરિપૂર્ણ મન લઈને ગોપતિ—ગૌઓના સ્વામી તરફ ગતિમાન થયા; પોતાની ધી-શક્તિઓથી કિરણ-ગૌઓને આગળ ધપાવ્યા. બૃહસ્પતિએ પરસ્પર નિર્દોષ સહભાગિતાઓ/પાનોથી, સ્વયં-યુગ્ત શક્તિઓ વડે તેજસ્વી ગૌહર્ડોને ઉપર તરફ મુક્ત કર્યા.

Mantra 9

तं वर्धयन्तो मतिभिः शिवाभिः सिंहमिव नानदतं सधस्थे । बृहस्पतिं वृषणं शूरसातौ भरेभरे अनु मदेम जिष्णुम् ॥

શુભ મતિઓ/ધી-શક્તિઓથી અમે તેને વધારીએ છીએ; સહ-આસનમાં તેને સિંહ સમો ગર્જન કરાવીએ છીએ. વृषભ-શક્તિ, શૂર-વિજય આપનાર બૃહસ્પતિને—યુદ્ધે યુદ્ધે તેની અનુસરણમાં—અંતરস্থিত વિજયીમાં અમે આનંદ કરીએ.

Mantra 10

यदा वाजमसनद्विश्वरूपमा द्यामरुक्षदुत्तराणि सद्म । बृहस्पतिं वृषणं वर्धयन्तो नाना सन्तो बिभ्रतो ज्योतिरासा ॥

જ્યારે તેણે સર્વરૂપ વાજ—બળની પરિપૂર્ણતા—જીત્યો, ત્યારે તે સ્વર્ગે, ઉચ્ચ નિવાસસ્થાનો તરફ આરોહણ કર્યો. વૃષભ-શક્તિ બૃહસ્પતિને વધારતાં, કર્મોમાં ભિન્ન હોવા છતાં, અમે મોઢામાં એક જ પ્રકાશ ધારીએ છીએ—એક જ તેજોમય ઉચ્ચાર.

Mantra 11

सत्यामाशिषं कृणुता वयोधै कीरिं चिद्ध्यवथ स्वेभिरेवैः । पश्चा मृधो अप भवन्तु विश्वास्तद्रोदसी शृणुतं विश्वमिन्वे ॥

હે વયોધૈ—વૃદ્ધિ આપનારાઓ, અમારી આશિષને સત્ય કરો; કારણ કે તમે તમારી જ પ્રેરણાઓથી ગાયકને પણ આધાર આપો છો. સર્વ શત્રુઘાતો પાછળથી દૂર પડી જાય; હે દ્યાવા-પૃથિવી, તે સાંભળો—તમે સર્વ બનતાને આગળ ધપાવનાર છો.

Mantra 12

इन्द्रो मह्ना महतो अर्णवस्य वि मूर्धानमभिनदर्बुदस्य । अहन्नहिमरिणात्सप्त सिन्धून्देवैर्द्यावापृथिवी प्रावतं नः ॥

ઇન્દ્રે મહાન મહિમાથી, મહાન અર્ણવ-સત્તાના બળે, અર્બુદનું મસ્તક ફાડી નાખ્યું. તેણે અવરોધક અહિ (સર્પ)ને સંહાર્યો; સત્તાના સાત સિંધુઓને મુક્ત કર્યા. હે દ્યાવા-પૃથિવી, દેવો સાથે અમને આગળ વધતાં રક્ષો.