Shloka 50

युध्यमानस्य रक्षोभिस्तव तैः क्रूरकर्मभिः।प्रपतेयं हि ते पृष्ठाद्भयार्ता कपिसत्तम।।।।

yudhyamānasya rakṣobhis tava taiḥ krūrakarmabhiḥ | prapateyaṃ hi te pṛṣṭhād bhayārtā kapisattama ||

હે કપિસત્તમ! તું તે ક્રૂરકર્મા રાક્ષસો સાથે યુદ્ધ કરતો હોઈ ત્યારે, ભયથી વ્યાકુળ હું તારા પીઠ પરથી લપસી પડી જાઉં એમ છે.

yudhyamānasyaof you (while) fighting
yudhyamānasya:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeAdjective
Rootyudh (धातु) + śāna/āna-pratyaya (कृदन्त)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; वर्तमानकृदन्त (आत्मनेपद) ‘fighting’; तव इति विशेषणम्
rakṣobhiḥby demons
rakṣobhiḥ:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootrakṣas (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन
tavayour/of you
tava:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootyusmad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; षष्ठी, एकवचन
taiḥby those
taiḥ:
Karana (करण)
TypeNoun
Roottad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; तृतीया, बहुवचन
krūrakarmabhiḥby the cruel-deeded
krūrakarmabhiḥ:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootkrūra (प्रातिपदिक) + karman (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, बहुवचन; कर्मधारयः ‘क्रूरं कर्म येषां ते’ = of cruel deeds; रक्षोभिः/तैः इति विशेषणम्
prapateyamI might fall down
prapateyam:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootpra + pat (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), परस्मैपद, उत्तमपुरुष, एकवचन
hiindeed/for
hi:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formनिपात; कारण/निश्चयार्थ ‘indeed/for’
teyour
te:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootyusmad (प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; षष्ठी, एकवचन (पृष्ठात् इत्यस्य सम्बन्धः)
pṛṣṭhātfrom (your) back
pṛṣṭhāt:
Apadana (अपादान)
TypeNoun
Rootpṛṣṭha (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन
bhayārtādistressed with fear
bhayārtā:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootbhaya (प्रातिपदिक) + ārta (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; तत्पुरुषः ‘भयेन आर्ता’ = distressed by fear; अहम् (स्त्री) इति विशेषणम्
kapisattamaO best of monkeys
kapisattama:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootkapi (प्रातिपदिक) + sattama (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन, एकवचन; तत्पुरुषः ‘कपीनां सत्तमः’ = best of monkeys

"O noble monkey! while you are engaged in fighting with those demons of wicked deeds, I may drop down out of fear.

S
Sītā
H
Hanumān
R
rākṣasas

FAQs

Dharma includes acknowledging human limits: Sītā recognizes fear and physical risk, urging a course that does not gamble with an innocent life.

Sītā imagines being carried on Hanumān’s back during battle and worries she may fall in panic.

Honesty about vulnerability—Sītā speaks truthfully about her fear rather than pretending strength.