Narada Purana — Purva Bhaga, Shloka 116

The Classification and Explanation of Yakṣiṇī Mantras

Kālī and Tārā Vidyās

Devanagari script

अक्षोभ्यं वस्त्रपुष्पं च प्रतीच्छानवल्लभा । अक्षोभ्यपूजने मंत्रः षट्कोगकम् ॥ ११६ ॥

Transliteration

akṣobhyaṃ vastrapuṣpaṃ ca pratīcchānavallabhā | akṣobhyapūjane maṃtraḥ ṣaṭkogakam || 116 ||

Translation

અક્ષોભ્યની પૂજામાં સ્થિર (અચલ) વસ્ત્ર અને પુષ્પ—અર્પણ કરનારને પ્રિય હોય તે—સ્વીકારી અર્પણ કરવા. અક્ષોભ્યપૂજનનો મંત્ર ષટાક્ષરી, એટલે છ અક્ષરવાળો કહેવાય છે.

Word by Word

• अक्षोभ्यम्: Akṣobhya
• अक्षोभ्यम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: अक्षोभ्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन

• वस्त्र-पुष्पम्: cloth and flowers (as offerings)
• वस्त्र-पुष्पम्: Karma (कर्म)
• Type: Noun
• Root: वस्त्र (प्रातिपदिक) + पुष्प (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; द्वन्द्व (वस्त्रं च पुष्पं च)

• च: and
• च: Sambandha (सम्बन्ध/समुच्चय)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चय-अव्यय (conjunction)

• प्रतीच्छान-वल्लभा: the beloved of Pratīcchāna (name/title)
• प्रतीच्छान-वल्लभा: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: प्रतीच्छान (कृदन्त; प्रति + √इच्छ् (धातु) शानच्/शतृ-प्राय) + वल्लभा (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष (प्रतीच्छानस्य वल्लभा)

• अक्षोभ्य-पूजने: in the worship of Akṣobhya
• अक्षोभ्य-पूजने: Adhikarana (अधिकरण)
• Type: Noun
• Root: अक्षोभ्य (प्रातिपदिक) + पूजन (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (अक्षोभ्यस्य पूजनम्)

• मन्त्रः: the mantra
• मन्त्रः: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मन्त्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन

• षट्कोगकम्: the sixfold kogaka (six-unit formula)
• षट्कोगकम्: Karta (कर्ता)
• Type: Noun
• Root: षट् (संख्या-प्रातिपदिक) + कोगक (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; द्विगु-समास (षड्-कोगकम् = sixfold ‘kogaka’/syllabic unit)

Speaker

Narada

Vrata Kalpa

Vrata: none

Verse Rasa

Primary Rasa: bhakti

Secondary Rasa: shanta

Characters & Entities

• Akshobhya

FAQs

What is the spiritual significance of this verse in Narada Purana?

It links devotion to correct ritual method: sincere offerings (cloth and flowers) are paired with precise mantra-use, showing that bhakti is strengthened by disciplined worship.

How does this verse explain the path of devotion (Bhakti)?

Bhakti here is practical—expressed through pleasing offerings and focused japa/recitation of a defined mantra for Akṣobhya, emphasizing steadiness of mind and worship.

What practical Vedic knowledge (Vedanga) is highlighted here?

Mantra-application by syllable count (a six-syllable formula) reflects Vedāṅga concerns—especially śikṣā (phonetics) and correct mantra structure in ritual.