Shloka 43
Adhyaya 76 — The Sixth Manvantara: Cakshusha Manu, the Child-Snatcher, and the Problem of Kinship
ब्रह्मोवाच क्षीणाधिकारो भवति मुक्तियोग्यो न कर्मवान् ।
सत्त्वाधिकारवान् मुक्तिमवाप्स्यति ततो भवान् ॥
brahmovāca kṣīṇādhikāro bhavati muktiyogyo na karmavān / sattvādhikāravān muktim avāpsyati tato bhavān
બ્રહ્માએ કહ્યું—જેનુ અધિકાર (અધિકારભોગ) ક્ષીણ થઈ ગયું છે તે જ મુક્તિ માટે યોગ્ય છે; કર્મબંધનમાં બંધાયેલો નહીં. પરંતુ સત્ત્વાધિકાર ધરાવનાર મુક્તિ પામે છે; તેથી તું પણ તેને પ્રાપ્ત કરશ।
FAQs
Liberation is linked to inner qualification (sattva, clarity, dispassion) rather than sheer activity; action performed under binding compulsion differs from action aligned with purification and release.
Still within the manvantara stream (manvantara), this is a doctrinal aside explaining the moral-spiritual prerequisites that underwrite cosmic offices like Manu and their eventual liberation.
‘Adhikāra’ can be read as the remaining momentum of embodied destiny; when it is attenuated and sattva predominates, consciousness can disengage from compulsory becoming.