Shloka 94
तेजोवृषो द्युतिधर: सर्वशस्त्रभृतां वर: । प्रग्रहो निग्रहो व्यग्रो नैकशूज़ी गदाग्रज:
tejo-vṛṣo dyuti-dharaḥ sarva-śastra-bhṛtāṁ varaḥ | pragraho nigraho vyagro naika-śṛṅgī gadāgrajaḥ ||
ભીષ્મે કહ્યું—તે ભક્તો પર આનંદમય તેજની વર્ષા કરનાર, પરમ કાંતિ ધારણ કરનાર અને સર્વ શસ્ત્રધારીઓમાં શ્રેષ્ઠ છે. ભક્તોએ અર્પિત કરેલા પત્ર-પુષ્પાદિ તે સ્વીકારે છે; સર્વનો નિગ્રહ કરીને શાસન કરે છે; અને શરણાગતોને ઇચ્છિત ફળ આપવા સદા તત્પર રહે છે. તે ‘નૈકશૃંગી’—પવિત્ર વાણીના અનેક સ્વરૂપોનું પ્રતીક—અને ગદાનો અગ્રજ, અર્થાત્ ગદાથી પૂર્વે જન્મેલો શ્રીકૃષ્ણ છે.
भीष्म उवाच
Educational Q&A
The verse praises the Lord as both compassionate and sovereign: he receives sincere devotion (accepts offerings), yet also restrains and governs the world (nigraha). Ethical life is framed as trusting a divine order that rewards devotion and upholds discipline—grace and governance functioning together.
In Anuśāsana Parva, Bhīṣma instructs Yudhiṣṭhira on dharma and extols the Supreme through a litany of divine names (as in the Viṣṇu-sahasranāma tradition). This verse is one segment of that praise, enumerating epithets that describe the deity’s splendor, martial supremacy, receptivity to devotion, and universal control.