Shloka 121
Śrī Kāmākṣī–Mahātripurasundarī: Immanence of Śakti and Cosmic Administration
Lalitopākhyāna
Devanagari script
दासीदासध्वजारोहगृहोत्सवसमन्विते / तत्र स्वगुरुणोक्तं च कृत्वा स्वात्मार्घपूजनम्
Transliteration
dāsīdāsadhvajārohagṛhotsavasamanvite / tatra svaguruṇoktaṃ ca kṛtvā svātmārghapūjanam
Translation
દાસી-દાસ, ધ્વજારોહણ અને ગૃહોત્સવથી સમન્વિત ત્યાં, પોતાના ગુરુએ કહ્યા મુજબ કરીને, તેણે સ્વાત્માર્ઘ્ય-પૂજન કર્યું।
Word by Word
दासी-दास-ध्वज-आरोह-गृह-उत्सव-समन्वितेendowed with maidservants, servants, flags, mounted banners/standards, houses, and festivities
दासी-दास-ध्वज-आरोह-गृह-उत्सव-समन्विते:
Visheshana (विशेषण)
TypeAdjective
Rootदासी (प्रातिपदिक) + दास (प्रातिपदिक) + ध्वज (प्रातिपदिक) + आरोह (प्रातिपदिक) + गृह (प्रातिपदिक) + उत्सव (प्रातिपदिक) + समन्वित (कृदन्त; सम् + √इ (धातु) + क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषसमास; ‘समन्वित’ = युक्त/युक्तम्; विशेषण (to पुरे/धाम्नि understood)
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक क्रियाविशेषण (locative adverb)
स्व-गुरुणाby (his) own teacher
स्व-गुरुणा:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootस्व (प्रातिपदिक) + गुरु (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया, एकवचन; ‘स्वगुरु’ = own teacher
उक्तम्what was said/commanded
उक्तम्:
Karma (कर्म)
TypeAdjective
Rootउक्त (कृदन्त; √वच् (धातु) + क्त)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन; भूतकर्मणि कृदन्त; कर्मपद (object)
चand
च:
Sambandha (सम्बन्ध/connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयबोधक (conjunction)
कृत्वाhaving done
कृत्वा:
Purvakala-kriya (पूर्वकालक्रिया)
TypeVerb
Root√कृ (धातु)
Formक्त्वान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive); पूर्वकालिक क्रिया (having done)
स्व-आत्म-अर्घ-पूजनम्the worship (consisting of) offering argha to oneself
स्व-आत्म-अर्घ-पूजनम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootस्व (प्रातिपदिक) + आत्मन् (प्रातिपदिक) + अर्घ (प्रातिपदिक) + पूजन (प्रातिपदिक/कृदन्त-भाव)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; समास: स्वात्मनः अर्घस्य पूजनम् (worship with offering to oneself)