Shloka 79
ललितोपाख्याने मन्त्रतारतम्यकथनम्
Hierarchy of Mantras in the Lalitopākhyāna
Devanagari script
उद्धतैरुद्धतालापैर्दांभिकैरतिमानिभिः / एतादृशानां मर्त्यानां देवानां चातिदुर्लभा
Transliteration
uddhatairuddhatālāpairdāṃbhikairatimānibhiḥ / etādṛśānāṃ martyānāṃ devānāṃ cātidurlabhā
Translation
ઉદ્ધત વાણીવાળા, દંભી અને અતિમાનિ એવા મનુષ્યોને તથા દેવતાઓને પણ તે (અનુગ્રહ/સિદ્ધિ) અત્યંત દુર્લભ છે.
Word by Word
उद्धतैःby/with the arrogant
उद्धतैः:
Hetu/Karaṇa (करण)
TypeAdjective
Rootउद्धत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण) बहुवचन; adjective used substantively
उद्धत-आलापैःwith arrogant talk
उद्धत-आलापैः:
Hetu/Karaṇa (करण)
TypeNoun
Rootउद्धत (प्रातिपदिक) + आलाप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण) बहुवचन; कर्मधारयः—उद्धताः आलापाः
दाम्भिकैःby/with the hypocritical
दाम्भिकैः:
Hetu/Karaṇa (करण)
TypeAdjective
Rootदाम्भिक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण) बहुवचन; adjective used substantively
अति-मानिभिःby/with the very proud
अति-मानिभिः:
Hetu/Karaṇa (करण)
TypeAdjective
Rootअति (अव्यय) + मानिन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया (करण) बहुवचन; तत्पुरुषः—अतिमानिनः
एतादृशानाम्of such
एतादृशानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeAdjective
Rootएतादृश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (सम्बन्ध) बहुवचन
मर्त्यानाम्of mortals
मर्त्यानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootमर्त्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (सम्बन्ध) बहुवचन
देवानाम्of the gods
देवानाम्:
Sambandha (सम्बन्ध/षष्ठी)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (सम्बन्ध) बहुवचन
चand
च:
Samuccaya (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चय-अव्यय (conjunction)
अति-दुर्लभाextremely rare
अति-दुर्लभा:
Karta (कर्ता) / Predicate (विधेय)
TypeAdjective
Rootअति (अव्यय) + दुर्लभ (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (कर्तृ) एकवचन; predicate adjective (implicit subject: सा/एषा)