Shloka 62
चतुर्युगाख्यान (Caturyuga-Ākhyāna) — Yuga-wise Origins and Measurements of Beings
Devanagari script
तथैव चातुर्हेत्रस्य चातुर्विद्यस्य चैव हि / प्रतिमन्वन्तरे चैव श्रुतिरन्या विधीयते
Transliteration
tathaiva cāturhetrasya cāturvidyasya caiva hi / pratimanvantare caiva śrutiranyā vidhīyate
Translation
એ જ રીતે ચાતુર્હેત્ર અને ચાતુર્વિદ્ય વિષયમાં પણ—પ્રતિ મન્વંતરમાં શ્રુતિ (વેદપરંપરા) અલગ રીતે નિર્ધારિત થાય છે।
Word by Word
तथाthus
तथा:
क्रियाविशेषण (Adverbial/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formअव्यय; प्रकारवाचक क्रियाविशेषण (manner adverb)
एवindeed
एव:
निपात (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारणार्थक निपात (emphatic particle)
चातुर्हेत्रस्यof the fourfold field/rite (cāturhetra)
चातुर्हेत्रस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootचातुर्-हेत्र (प्रातिपदिक; चातुर् + हेत्र)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्ध (genitive)
चातुर्विद्यस्यof the fourfold knowledge (cāturvidya)
चातुर्विद्यस्य:
सम्बन्ध (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootचातुर्-विद्य (प्रातिपदिक; चातुर् + विद्य)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन; सम्बन्ध (genitive)
चand
च:
समुच्चय (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक अव्यय (conjunction)
एवindeed
एव:
निपात (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारणार्थक निपात
हिfor/indeed
हि:
निपात (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formअव्यय; हेत्वर्थक/निश्चयार्थक निपात (causal/emphatic particle)
प्रतिin each
प्रति:
सम्बन्ध (Relation/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootप्रति (अव्यय)
Formअव्यय; उपसर्ग/पूर्वपद-निपात (preposition: 'in each')
मन्वन्तरेmanvantara
मन्वन्तरे:
अधिकरण (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootमनु-अन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; प्रति-योगे अधिकरण
चand
च:
समुच्चय (Conjunction/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक
एवindeed
एव:
निपात (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootएव (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारणार्थक
श्रुतिःthe śruti (Vedic revelation)
श्रुतिः:
कर्मणि-कर्तृ (Subject in passive/कर्मणि कर्ता)
TypeNoun
Rootश्रुति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
अन्याanother/different
अन्या:
विशेषण (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootअन्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (श्रुतिः)
विधीयतेis prescribed/ordained
विधीयते:
क्रिया (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवि + धा (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथम-पुरुष, एकवचन, आत्मनेपद; कर्मणि-प्रयोग (passive)