Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Vishnu Khanda, Shloka 70

वसिष्ठस्य सदा तत्र निवासः सुतपोनिधेः । अरुन्धती सदा यस्य वर्तते निर्मलव्रता

vasiṣṭhasya sadā tatra nivāsaḥ sutaponidheḥ | arundhatī sadā yasya vartate nirmalavratā

Là réside à jamais Vasiṣṭha, trésor d’austérités sublimes; et près de lui demeure toujours Arundhatī, inébranlable dans son vœu pur.

वसिष्ठस्यof Vasiṣṭha
वसिष्ठस्य:
Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootवसिष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन
सदाalways
सदा:
Kriya-visheshana (Temporal/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसदा (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक-क्रियाविशेषण
तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-क्रियाविशेषण (locative adverb)
निवासःdwelling / residence
निवासः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनिवास (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
सुतपोनिधेःof the treasure of great austerity (i.e., the great ascetic)
सुतपोनिधेः:
Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसु (उपसर्ग/प्रातिपदिक-पूर्वपद) + तपस् (प्रातिपदिक) + निधि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; समासः—सुतपसां निधिः (षष्ठी-तत्पुरुष)
अरुन्धतीArundhatī
अरुन्धती:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootअरुन्धती (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन
सदाalways
सदा:
Kriya-visheshana (Temporal/क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसदा (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक-क्रियाविशेषण
यस्यwhose
यस्य:
Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/षष्ठी), एकवचन; सम्बन्धबोधक (relative pronoun)
वर्ततेabides / remains
वर्तते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√वृत् (धातु)
Formलट् (वर्तमान), आत्मनेपद, प्रथमपुरुष, एकवचन; ‘exists/abides’
निर्मलव्रताof pure vow
निर्मलव्रता:
Visheshana (Adjectival qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootनिर्मल (प्रातिपदिक) + व्रत (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन; समासः—निर्मलं व्रतम् यस्याः सा (कर्मधारय-विशेषण)

Brahmā (deduced; Vaiṣṇavakhaṇḍa narrative style)

V
Vasiṣṭha
A
Arundhatī

FAQs

The tīrtha’s sanctity is intensified by the perpetual presence of great ṛṣis and exemplars of dharma like Arundhatī.

Vasiṣṭha-kuṇḍa in Ayodhyā, described as Vasiṣṭha’s enduring residence.

No direct prescription here; it establishes the sacred authority and purity of the place through resident sages.