Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 113

Devanagari script

ऊषराणां च सर्वेषां प्रभासक्षेत्रमूषरम् । पीठानां चैव पीठं च क्षेत्राणां क्षेत्रमुत्तमम् । सन्देहानां च सर्वेषामयं संदेह उत्तमः

Transliteration

ūṣarāṇāṃ ca sarveṣāṃ prabhāsakṣetramūṣaram | pīṭhānāṃ caiva pīṭhaṃ ca kṣetrāṇāṃ kṣetramuttamam | sandehānāṃ ca sarveṣāmayaṃ saṃdeha uttamaḥ

Translation

Parmi tous les ūṣara sacrés, Prabhāsakṣetra est l’ūṣara suprême ; parmi tous les pīṭha, il est le pīṭha ; parmi tous les champs saints, il est le kṣetra le plus élevé. Et parmi tous les doutes, ce doute est le premier (digne d’être dissipé ici).

Word by Word

• ऊषराणाम्: of (all) barren lands/saline tracts
• ऊषराणाम्: Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठीसम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: ऊषर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th), बहुवचन

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक (conjunction)

• सर्वेषाम्: of all
• सर्वेषाम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: त्रिलिङ्ग, षष्ठी (6th), बहुवचन; विशेषण

• प्रभासक्षेत्रम्: the Prabhāsa sacred field
• प्रभासक्षेत्रम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: प्रभास + क्षेत्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; समासः—प्रभासे स्थितं क्षेत्रम् (सप्तमी-तत्पुरुष)

• ऊषरम्: (the) barren tract (par excellence)
• ऊषरम्: Pratipadyam (Predicate complement/विधेय)
• Type: Noun
• Root: ऊषर (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेय (predicate nominative/accusative)

• पीठानाम्: of sacred seats (pīṭhas)
• पीठानाम्: Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठीसम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: पीठ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th), बहुवचन

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक

• एव: indeed
• एव: Sambandha (Emphasis/अवधारण)
• Type: Indeclinable
• Root: एव (अव्यय)
• Form: अवधारण (emphatic particle)

• पीठम्: the (chief) seat
• पीठम्: Pratipadyam (Predicate complement/विधेय)
• Type: Noun
• Root: पीठ (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेय

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक

• क्षेत्राणाम्: of sacred fields
• क्षेत्राणाम्: Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठीसम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: क्षेत्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th), बहुवचन

• क्षेत्रम्: the field
• क्षेत्रम्: Pratipadyam (Predicate complement/विधेय)
• Type: Noun
• Root: क्षेत्र (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विधेय

• उत्तमम्: supreme; best
• उत्तमम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: उत्तम (प्रातिपदिक)
• Form: नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन; विशेषण

• सन्देहानाम्: of doubts
• सन्देहानाम्: Shashthi-sambandha (Genitive relation/षष्ठीसम्बन्ध)
• Type: Noun
• Root: सन्देह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), बहुवचन

• च: and
• च: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: च (अव्यय)
• Form: समुच्चयबोधक

• सर्वेषाम्: of all
• सर्वेषाम्: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: सर्व (प्रातिपदिक)
• Form: त्रिलिङ्ग, षष्ठी (6th), बहुवचन; विशेषण

• अयम्: this
• अयम्: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; सर्वनाम

• संदेहः: doubt; question
• संदेहः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: सन्देह (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन

• उत्तमः: excellent; best
• उत्तमः: Visheshana (Qualifier/विशेषण)
• Type: Adjective
• Root: उत्तम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; विशेषण

Speaker

Skanda (deduced from Prabhāsa Khaṇḍa Māhātmya narration style)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Prabhāsakṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: A panoramic sacred landscape of Prabhāsa: sea-coast light, tīrtha markers, and a central kṣetra radiating as the ‘pīṭha of pīṭhas’; pilgrims and sages appear with gestures of inquiry and resolution.

Characters & Entities

• Prabhāsakṣetra

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Certain tīrthas are extolled as uniquely potent centers where dharma, worship, and spiritual clarity converge.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Prabhāsakṣetra is proclaimed the foremost among sacred places and power-seats.

What ritualistic prescription is mentioned?

No direct ritual is prescribed; the verse chiefly establishes Prabhāsa’s supreme status among kṣetras and pīṭhas.