Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 1

ईश्वर उवाच । ततो गच्छेन्महादेवि मार्कण्डेयेशमुत्तमम् । तस्मादुत्तरदिग्भागे मार्कण्डेन प्रतिष्ठितम्

īśvara uvāca | tato gacchenmahādevi mārkaṇḍeyeśamuttamam | tasmāduttaradigbhāge mārkaṇḍena pratiṣṭhitam

Īśvara dit : Ensuite, ô Grande Déesse, il faut se rendre auprès du suprême Mārkaṇḍeyeśvara ; il fut établi par Mārkaṇḍa au nord de là.

ईश्वरःĪśvara (Lord)
ईश्वरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative), एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
ततःthen; from there
ततः:
Adhikarana (Context/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)
गच्छेत्should go
गच्छेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन; परस्मैपद
महादेविO great goddess
महादेवि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootमहादेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति (Vocative), एकवचन
मार्कण्डेयेशम्the Lord of Mārkaṇḍeya (Mārkaṇḍeyeśa)
मार्कण्डेयेशम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमार्कण्डेय + ईश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन
उत्तमम्supreme; excellent
उत्तमम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootउत्तम (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative), एकवचन; विशेषण (qualifying मार्कण्डेयेशम्)
तस्मात्from that (place)
तस्मात्:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootतस्मात् (सर्वनाम-प्रातिपदिक तद्)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative), एकवचन; सर्वनाम
उत्तर-दिक्-भागेin the northern direction-part
उत्तर-दिक्-भागे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootउत्तर + दिक् + भाग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन
मार्कण्डेनby Mārkaṇḍa
मार्कण्डेन:
Karana (Instrument/कर्ता-करण)
TypeNoun
Rootमार्कण्ड (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental), एकवचन
प्रतिष्ठितम्established; installed
प्रतिष्ठितम्:
Kriya (Result state/क्रिया-फल)
TypeVerb
Rootप्र + स्था (धातु)
Formकृदन्त; क्त-प्रत्यय (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; (स्थापितम्/प्रतिष्ठापितम्)

Śiva (Īśvara)

Tirtha: Mārkaṇḍeyeśvara

Type: kshetra

Listener: Mahādevī (Pārvatī)

Scene: Śiva instructs Pārvatī on the next stop in the Prabhāsa pilgrimage: proceed to the supreme Mārkaṇḍeyeśvara, situated to the north; the shrine is shown as a liṅga sanctum with directional markers.

Ī
Īśvara (Śiva)
M
Mahādevī
M
Mārkaṇḍeyeśvara
M
Mārkaṇḍa

FAQs

Prabhāsa is mapped as a living sacred landscape, where visiting specific Śiva-liṅgas is itself a dharmic practice.

Mārkaṇḍeyeśvara in Prabhāsakṣetra, a liṅga established by the sage Mārkaṇḍa.

A pilgrimage instruction: proceed from the prior site to Mārkaṇḍeyeśvara located to the north.