Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 2

लिंगानां द्वितयं पूर्वे पश्चिमे सम्मुखद्वयम् । कुशकेश्वरनामेति लिंगं वै प्रथमं स्मृतम्

liṃgānāṃ dvitayaṃ pūrve paścime sammukhadvayam | kuśakeśvaranāmeti liṃgaṃ vai prathamaṃ smṛtam

Deux des liṅga se trouvent à l’est, et deux, en vis-à-vis, à l’ouest. Le premier liṅga est connu sous le nom de Kuśakeśvara.

liṃgānāmof liṅgas
liṃgānām:
Shashthi-sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootliṃga (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), बहुवचन
dvitayama pair (two)
dvitayam:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootdvitaya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन; ‘द्वयम्’ = pair
pūrvein the east
pūrve:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootpūrva (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन; ‘पूर्वे (दिशि)’
paścimein the west
paścime:
Adhikarana (Locative/अधिकरण)
TypeNoun
Rootpaścima (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन; ‘पश्चिमे (दिशि)’
sammukha-dvayama pair facing (front)
sammukha-dvayam:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootsammukha (प्रातिपदिक) + dvaya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन; ‘सम्मुख’ इति विशेषणेन ‘द्वय’
kuśakeśvara-nāmanamed Kuśakeśvara
kuśakeśvara-nāma:
Visheshana (Adjectival qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootkuśakeśvara (प्रातिपदिक) + nāman (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन; ‘कुशकेश्वर-नाम’ = having the name Kuśakeśvara (qualifies liṃgam)
itithus
iti:
Quotation marker (इति)
TypeIndeclinable
Rootiti (अव्यय)
Formइति-उक्त्यर्थक-अव्यय (quotative)
liṃgamthe liṅga
liṃgam:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootliṃga (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन
vaiindeed
vai:
Emphasis (निश्चय)
TypeIndeclinable
Rootvai (अव्यय)
Formनिश्चयार्थक-निपात (emphatic particle)
prathamamthe first
prathamam:
Visheshana (Adjectival qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootprathama (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन; क्रमवाचक-विशेषणम् (qualifies liṃgam)
smṛtamis said/recorded
smṛtam:
Kriya (Predicative/क्रियासमाना)
TypeVerb
Root√smṛ (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मणि प्रयोगे ‘स्मृतम्’ = is said/remembered

Īśvara (Śiva) (continued from 173.1)

Tirtha: Kuśakeśvara (within the Catuṣliṅga precinct)

Type: kshetra

Listener: Mahādevī (Pārvatī)

Scene: A compact shrine-courtyard showing four liṅgas arranged in two facing pairs, with the first highlighted as Kuśakeśvara.

K
Kuśakeśvara
F
Four liṅgas (catuṣṭaya)

FAQs

The Purāṇa frames geography as theology: names and placements of liṅgas are part of the sacred revelation.

The four-liṅga cluster in Prabhāsa Kṣetra, beginning with Kuśakeśvara.

Implicit darśana/visit of the liṅgas; this verse primarily gives location and naming.