Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 5

स्मृतं तद्वैष्णवं क्षेत्रं नाम्ना देवि सुदर्शनम् । धन्वंतराणि षट्त्रिंशत्समंतात्परिमण्डलम्

smṛtaṃ tadvaiṣṇavaṃ kṣetraṃ nāmnā devi sudarśanam | dhanvaṃtarāṇi ṣaṭtriṃśatsamaṃtātparimaṇḍalam

Ô Déesse, cette contrée sacrée est rappelée comme un kṣetra vaiṣṇava, renommé sous le nom de Sudarśana. Elle forme une étendue circulaire s’étendant de trente-six dhanvantaras en toutes directions.

स्मृतम्is called/remembered as
स्मृतम्:
Kriya (Result state/क्रिया-फल)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
तत्that
तत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; निर्देशक (demonstrative)
वैष्णवम्Vaishnava (of Vishnu)
वैष्णवम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootवैष्णव (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (क्षेत्रस्य)
क्षेत्रम्sacred field/place
क्षेत्रम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootक्षेत्र (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
नाम्नाby name
नाम्ना:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootनामन् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
देविO goddess
देवि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
सुदर्शनम्Sudarshana
सुदर्शनम्:
Samjna (Name/संज्ञा)
TypeNoun
Rootसु + दर्शन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः—सुन्दरं दर्शनं यस्य/यत् इति कर्मधारयः; नाम (proper name)
धन्वन्तराणिdhanvantaras (a unit of distance)
धन्वन्तराणि:
Parimana (Measure/परिमाण)
TypeNoun
Rootधन्वन्तर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; परिमाणवाचक (measure)
षट्त्रिंशत्thirty-six
षट्त्रिंशत्:
Visheshana (Numeral qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootषट्त्रिंशत् (संख्यावाचक-प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् संख्याशब्दः; (indeclinable-like numeral) परिमाणविशेषणम् (धन्वन्तराणि)
समन्तात्on all sides
समन्तात्:
Desha-visheshana (Spatial modifier/देशविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootसमन्तात् (अव्यय)
Formअव्यय; अपादानार्थक/देशवाचक (from all sides / all around)
परिमण्डलम्circular/encircled
परिमण्डलम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपरि + मण्डल (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (क्षेत्रस्य)

Īśvara (Śiva)

Tirtha: Sudarśana-kṣetra (Vaiṣṇava-kṣetra)

Type: kshetra

Listener: Mahādevī

Scene: A sacred circular mandala-map of Sudarśana-kṣetra is evoked, radiating from the center across a measured expanse; the idea of a protective divine disc overlays the landscape.

D
Devī
V
Viṣṇu
S
Sudarśana

FAQs

A holy kṣetra is not merely a point on a map; it is a divinely charged sacred region whose very name and extent are preserved in tradition for pilgrimage and dharma.

A Vaiṣṇava sacred region called “Sudarśana” within the Prabhāsakṣetra Māhātmya (Prabhāsa Khaṇḍa).

No specific rite is prescribed here; the verse defines the sanctity and geographic extent of the kṣetra.