Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 33

आयामादीनि जानीहि गुह्यानि सुरसुन्दरि । आद्ये कल्पे पुरा देवि प्रमोदनमिति स्मृतम्

āyāmādīni jānīhi guhyāni surasundari | ādye kalpe purā devi pramodanamiti smṛtam

Sache ses dimensions et les autres détails—ce sont des secrets, ô beauté céleste. Dans le tout premier kalpa, jadis, ô Devī, on s’en souvenait sous le nom de « Pramodana ».

आयामादीनि(the names) beginning with Āyāma, etc.
आयामादीनि:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootआयाम-आदि (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; तत्पुरुषसमासः (आयामः आदिः येषां तानि)
जानीहिknow/learn
जानीहि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootज्ञा (धातु)
Formलोट्-लकार (imperative), मध्यमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
गुह्यानिsecret
गुह्यानि:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootगुह्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, बहुवचन; विशेषणम् (आयामादीनि इति)
सुरसुन्दरिO beautiful goddess
सुरसुन्दरि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootसुर-सुन्दरी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारयसमासः (सुरा एव सुन्दरी)
आद्येin the first
आद्ये:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootआद्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (कल्पे)
कल्पेkalpa
कल्पे:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकल्प (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
पुराformerly
पुरा:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootपुरा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (adverb of time)
देविO देवी
देवि:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootदेवी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
प्रमोदनम्Pramodana (name)
प्रमोदनम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootप्रमोदन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; नाम (proper name)
इतिthus/‘called’
इति:
Sambandha (Quotative/इति-सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/इत्यर्थक-अव्यय (quotative particle)
स्मृतम्was remembered/was called
स्मृतम्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootस्मृ (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formभूतकर्मणि कृदन्तः (क्त-प्रत्यय), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मणि प्रयोगे ‘is remembered/called’

Skanda (deduced)

Tirtha: Prabhāsa-kṣetra (earliest-kalpa name: Pramodana)

Type: kshetra

Listener: A female divine/royal listener addressed as ‘surasundarī’ and ‘devī’

Scene: A teacher-figure reveals a sacred map: concentric boundary lines of Prabhāsa with marked āyāma; above, a faint overlay of an earlier-age label ‘Pramodana’ shimmering like an ancient palimpsest.

K
Kalpa
P
Pramodana (place-name)
D
Devi (listener, unspecified)

FAQs

Sacred geography has inner (guhya) dimensions; knowing a tīrtha includes knowing its timeless identity across cosmic cycles.

Prabhāsa-kṣetra, whose earliest kalpa-name is given as Pramodana.

None directly; the verse frames an esoteric disclosure about the kṣetra’s measures and ancient name.