Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 26

पश्चिमायां दिशि तथा पुष्पदन्तो विनायकः । उद्धवार्कश्च वै सूर्यः शिवः सत्राजितेश्वरः

paścimāyāṃ diśi tathā puṣpadanto vināyakaḥ | uddhavārkaśca vai sūryaḥ śivaḥ satrājiteśvaraḥ

Dans la direction de l’ouest se tiennent : Puṣpadanta Vināyaka ; Uddhavārka ; certes Sūrya, le Soleil ; et Śiva, nommé Satrājiteśvara.

paścimāyāmin the western (direction)
paścimāyām:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootpaścimā (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative), एकवचन; दिक्शब्दस्य विशेषणम्
diśiin the direction
diśi:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootdiś (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
tathālikewise/also
tathā:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formअव्यय (adverb): प्रकार/समुच्चयार्थे
puṣpa-dantaḥPuṣpadanta (name)
puṣpa-dantaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootpuṣpa (प्रातिपदिक) + danta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (नाम): ‘पुष्प इव दन्तः’/‘पुष्प-दन्त’ (proper name)
vināyakaḥVināyaka (name/title)
vināyakaḥ:
Apposition (Sāmānādhikaraṇa/समानाधिकरण)
TypeNoun
Rootvināyaka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
uddhava-arkaḥUddhavārka (name)
uddhava-arkaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootuddhava (प्रातिपदिक) + arka (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (नाम): ‘उद्धवः अर्कः’ (proper name)
caand
ca:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
vaiindeed
vai:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootvai (अव्यय)
Formनिपात (particle) अवधान/निश्चयार्थक
sūryaḥthe Sun
sūryaḥ:
Apposition (Sāmānādhikaraṇa/समानाधिकरण)
TypeNoun
Rootsūrya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
śivaḥŚiva (auspicious one)
śivaḥ:
Apposition (Sāmānādhikaraṇa/समानाधिकरण)
TypeNoun
Rootśiva (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
satrājita-īśvaraḥSatrājiteśvara (lord named Satrājit)
satrājita-īśvaraḥ:
Apposition (Sāmānādhikaraṇa/समानाधिकरण)
TypeNoun
Rootsatrājit (प्रातिपदिक) + īśvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: ‘सत्राजितः ईश्वरः’/‘सत्राजितस्य ईश्वरः’ (proper epithet)

Sūta (Lomaharṣaṇa) (deduced)

Tirtha: Satrājiteśvara (within Dvārakā western sector)

Type: temple

Scene: At Dvārakā’s western edge facing the sea and sunset, Puṣpadanta Vināyaka stands with floral adornment; nearby a radiant Sūrya presence and a Śiva-linga shrine named Satrājiteśvara complete the protective triad.

P
Puṣpadanta Vināyaka
U
Uddhavārka
S
Sūrya
Ś
Śiva
S
Satrājiteśvara
P
Paścima (west)

FAQs

Dvārakā is shown as a confluence of major deities—Śiva, Sūrya, and Vināyaka—integrated into the tīrtha’s protective sacred landscape.

Dvārakā; additionally, the epithet “Satrājiteśvara” points to a Śiva-presence/linga tradition connected to Satrājit within the local sacred memory.

None stated in this verse; it identifies deities associated with the western quarter.