Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Prabhasa Khanda, Shloka 19

सूत उवाच । वसिष्ठस्य वचः श्रुत्व संहृष्टो नंदिवर्द्धनः । अर्बुदं नागमासाद्य वाक्यमेतदुवाच ह

sūta uvāca | vasiṣṭhasya vacaḥ śrutva saṃhṛṣṭo naṃdivarddhanaḥ | arbudaṃ nāgamāsādya vākyametaduvāca ha

Sūta dit : Ayant entendu les paroles de Vasiṣṭha, Nandivardhana fut transporté de joie. S’approchant d’Arbuda, seigneur des serpents, il prononça ces mots.

सूतःSūta
सूतः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootसूत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद
वसिष्ठस्यof Vasiṣṭha
वसिष्ठस्य:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootवसिष्ठ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
वचःspeech/words
वचः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवचस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund/absolutive)
संहृष्टःdelighted
संहृष्टः:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootसम् + हृष् (धातु) → संहृष्ट (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; भूतकृदन्त (क्त)
नन्दिवर्द्धनःNandivardhana (proper name)
नन्दिवर्द्धनः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootनन्दि + वर्द्धन (प्रातिपदिकौ)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; तत्पुरुष-समास (नन्देः/नन्देः वर्द्धनः)
अर्बुदम्Arbuda (mountain/name)
अर्बुदम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअर्बुद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
नागम्the serpent (Nāga)
नागम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootनाग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
आसाद्यhaving approached/reached
आसाद्य:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootआ + सद् (धातु)
Formल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund)
वाक्यम्statement
वाक्यम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootवाक्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
एतत्this
एतत्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम-विशेषण, नपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; ‘वाक्यम्’ इत्यस्य विशेषण
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार, प्रथमपुरुष, एकवचन
indeed/then (particle)
:
Nipata (Particle/निपात)
TypeIndeclinable
Rootह (अव्यय)
Formअव्यय, कथनानुवादक/पूरक निपात (expletive particle)

Sūta (narrator)

Tirtha: Arbuda-kṣetra

Type: kshetra

Scene: Sūta narrates: Nandivardhana, delighted by Vasiṣṭha’s counsel, goes to Arbuda the nāga-lord and begins a formal address at the mountain’s sacred precinct.

S
Sūta
V
Vasiṣṭha
N
Nandivardhana
A
Arbuda
N
Nāga

FAQs

Faith grows through śravaṇa (hearing) of a sage’s assurance, leading one to act in alignment with sacred purpose.

Arbuda’s sacred identity is being established through the narrative frame, prior to explicit tīrtha listings.

None; it is a narrative transition introducing the next statement.