Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 93

एतत्पवित्रमायुष्यं सर्व पातकनाशनम् । स्त्रीतीर्थसंभवं नॄणां माहात्म्यं यन्मयोदितम्

etatpavitramāyuṣyaṃ sarva pātakanāśanam | strītīrthasaṃbhavaṃ nṝṇāṃ māhātmyaṃ yanmayoditam

Voici le récit que j’ai énoncé : la grandeur purificatrice, qui accroît la longévité et détruit tous les péchés, née du « tīrtha des femmes », a été proclamée pour le bien des hommes.

etatthis
etat:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootetad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; सर्वनाम
pavitrampure, purifying
pavitram:
Karta (Subject-Qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootpavitra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषण
āyuṣyamlife-giving
āyuṣyam:
Karta (Subject-Qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootāyuṣya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; विशेषण: 'life-promoting'
sarvaof all
sarva:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootsarva (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन (understood with pātakānām); विशेषण
pātaka-nāśanamdestroyer of sins
pātaka-nāśanam:
Karta (Subject-Qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootpātaka (प्रातिपदिक) + nāśana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: 'destroyer of sins'
strī-tīrtha-saṃbhavamoriginating from the women’s tīrtha
strī-tīrtha-saṃbhavam:
Karta (Subject-Qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootstrī (प्रातिपदिक) + tīrtha (प्रातिपदिक) + saṃbhava (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; तत्पुरुष (multi-member): 'arisen from a women's tīrtha'
nṝṇāmof men
nṝṇām:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootnṛ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), बहुवचन
māhātmyamthe greatness (account)
māhātmyam:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootmāhātmya (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन
yatwhich
yat:
Sambandha (Relative/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootyad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nom/Acc), एकवचन; सम्बन्धसूचक सर्वनाम (relative pronoun)
mayāby me
mayā:
Kartr̥ (Agent in passive/कर्ता)
TypeNoun
Rootasmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम, तृतीया (3rd/Instrumental), एकवचन
uditamspoken
uditam:
Karta (Subject-Qualifier/कर्ता-विशेषण)
TypeAdjective
Rootud-√i (धातु) / udita (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; भूतकर्मणि कृदन्त: 'said/uttered' (agreeing with māhātmyam)

Sūta

Tirtha: Śarmiṣṭhātīrtha (arising from ‘strī-tīrtha’)

Type: ghat

Listener: Dvija-sattamāḥ / sages

Scene: Skanda (or the narrator-sage) concludes the discourse before attentive brāhmaṇas; behind them, a symbolic river/ghat indicates the ‘women’s tīrtha’ origin; the atmosphere is calm and instructive.

Ś
Śarmiṣṭhātīrtha

FAQs

Hearing and preserving tīrtha-māhātmya is itself a dharmic act that transmits purification and well-being.

The tīrtha described as a strī-tīrtha, identified in this chapter as Śarmiṣṭhātīrtha.

Implicit prescription to listen to/recite the māhātmya as a purifying practice.