Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 11

Devanagari script

भूषयित्वा तनुं तस्य ततो मूर्तिं समानयेत् । मंत्रेणानेन राजेंद्र ब्राह्मणाय निवेदयेत्

Transliteration

bhūṣayitvā tanuṃ tasya tato mūrtiṃ samānayet | maṃtreṇānena rājeṃdra brāhmaṇāya nivedayet

Translation

Après avoir paré son corps, qu’on fasse ensuite venir l’effigie d’or ; et par ce mantra, ô meilleur des rois, qu’on la présente au brāhmane.

Word by Word

• भूषयित्वा: having adorned
• भूषयित्वा: Kriya (Gerundial action)
• Type: Verb
• Root: भूष् (धातु)
• Form: क्त्वान्त-अव्यय (absolutive/gerund), पूर्वकालिक-क्रिया; धातुः भूष् (to adorn)

• तनुम्: body
• तनुम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: तनु (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन — Accusative singular

• तस्य: of him/of that
• तस्य: Sambandha (Possessor)
• Type: Noun
• Root: तद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन — Genitive singular

• ततः: then/thereafter
• ततः: Adhikarana (Temporal)
• Type: Indeclinable
• Root: ततः (अव्यय)
• Form: काल/क्रमवाचक-अव्यय (then/thereafter)

• मूर्तिम्: image/form (idol)
• मूर्तिम्: Karma (Object/कर्म)
• Type: Noun
• Root: मूर्ति (प्रातिपदिक)
• Form: स्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन — Accusative singular

• समानयेत्: should bring
• समानयेत्: Kriya (Predicate)
• Type: Verb
• Root: सम् + आ + नी (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन — should bring/should fetch; धातुः नी (to lead) उपसर्गः सम्-आ-

• मंत्रेण: with a mantra
• मंत्रेण: Karana (Instrument/करण)
• Type: Noun
• Root: मन्त्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन — Instrumental singular

• अनेन: with this
• अनेन: Visheshana (Qualifier)
• Type: Adjective
• Root: इदम् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
• Form: पुं/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन — Instrumental singular; विशेषणम् (मन्त्रेण)

• राजेन्द्र: O king of kings
• राजेन्द्र: Sambodhana (Address)
• Type: Noun
• Root: राजेन्द्र (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन — Vocative singular; षष्ठी-तत्पुरुषः (राज्ञाम् इन्द्रः)

• ब्राह्मणाय: to a Brahmin
• ब्राह्मणाय: Sampradana (Recipient/सम्प्रदान)
• Type: Noun
• Root: ब्राह्मण (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (सम्प्रदान), एकवचन — Dative singular

• निवेदयेत्: should offer/present
• निवेदयेत्: Kriya (Predicate)
• Type: Verb
• Root: नि + वेद् (धातु)
• Form: विधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुष, एकवचन — should offer/present; धातुः वेद्/विद् (to make known/submit) उपसर्गः नि-

Speaker

Bhartṛyajña (contextual continuation)

Visual Art Cues

Scene: The patron, having adorned the brāhmaṇa, presents a radiant golden image on a cloth-covered tray; the brāhmaṇa extends hands in acceptance while a priest recites the offering mantra.

Characters & Entities

• Brāhmaṇa

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Ritual giving becomes complete when done with honor (adorning) and sanctified speech (mantra).

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

This verse does not specify the tīrtha; it focuses on the offering protocol.

What ritualistic prescription is mentioned?

Adorn the brāhmaṇa, bring the (golden) mūrti, and formally present it with a mantra.