Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 69
Devanagari script
तस्मात्कंचिदुपायं मे तद्वधार्थं प्रकीर्तय । यथा शक्नोमि तत्सोढुं तेजस्तस्य दुरात्मनः
Transliteration
tasmātkaṃcidupāyaṃ me tadvadhārthaṃ prakīrtaya | yathā śaknomi tatsoḍhuṃ tejastasya durātmanaḥ
Translation
"Par conséquent, révèle-moi un moyen de le détruire, afin que je puisse supporter l'énergie flamboyante de cet être à l'âme perverse."
Word by Word
तस्मात्therefore
तस्मात्:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formतस्मात् (पञ्चमी-एकवचनरूपेण अव्ययीभाववत्): ‘therefore/from that’
कंचित्some
कंचित्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootक (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; अनिश्चित (indefinite) ‘some’
उपायम्means/strategy
उपायम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootउपाय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन
मेfor me
मे:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी (6th), एकवचन; ‘of me/for me’ (genitive)
तत्that
तत्:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसक-समर्थ, द्वितीया-सम्बन्धः ‘वधार्थम्’ इत्यस्य विशेषणम्
वधार्थम्for (his) killing
वधार्थम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeNoun
Rootवध (प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष: ‘वधस्य अर्थः’ = for the purpose of killing
प्रकीर्तयtell (me)
प्रकीर्तय:
Kriyā (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootप्र+कीर्त् (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थ/imperative), मध्यमपुरुष (2nd), एकवचन; परस्मैपद: proclaim/tell
यथाso that
यथा:
Upapada (Connector)
TypeIndeclinable
Rootयथा (अव्यय)
Formअव्यय (सम्बन्ध/relative adverb): so that/as
शक्नोमिI can
शक्नोमि:
Kriyā (Verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootशक् (धातु)
Formलट् (वर्तमान/present), उत्तमपुरुष (1st), एकवचन; परस्मैपद: I am able
तत्that
तत्:
Karma (Object/कर्म)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘तेजः’ इत्यस्य (soḍhum) कर्मरूपेण
सोढुम्to endure
सोढुम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeVerb
Rootसह् (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त (infinitive): ‘to endure/bear’ (सह् → सोढुम्)
तेजःradiance
तेजः:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतेजस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन; ‘radiance’ (object of ‘सोढुम्’)
तस्यof that (one)
तस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeAdjective
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन; ‘दुरात्मनः’ इत्यस्य विशेषणम्
दुरात्मनःof the wicked one
दुरात्मनः:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootदुरात्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6th), एकवचन; ‘of the evil-souled one’
Speaker
Indra (Śakra)
Visual Art Cues
Scene: Indra, strained and radiant yet shaken, petitions for a method to destroy a wicked, blazing foe; the atmosphere is tense, with heat-like aura around the unseen adversary.
Characters & Entities
I
IndraV
Vṛtra (implied)FAQs
Dharma advances through right means (upāya) learned from the wise, not through impulsive force.
Not specified in this verse; the tīrtha setting becomes clearer as the solution is revealed.
None; it is a request for instruction.