Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 50

तत्र भैरवरूपेण स्थापयित्वा महेश्वरम् । भुजोद्यतोग्रशूलाग्रविद्धान्धककलेवरम्

tatra bhairavarūpeṇa sthāpayitvā maheśvaram | bhujodyatograśūlāgraviddhāndhakakalevaram

«Là, établis Maheśvara sous la forme de Bhairava : le bras levé, la pointe de son trident farouche transperçant le corps d’Andhaka, l’asura.»

तत्रthere
तत्र:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक अव्यय (locative adverb: there)
भैरवरूपेणin the form of Bhairava
भैरवरूपेण:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootभैरव+रूप (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; तृतीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुष (भैरवस्य रूपम्)
स्थापयित्वाhaving installed/established
स्थापयित्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootस्था √स्था (धातु) + णिच् (causative स्थापय) + क्त्वा (अव्ययभाव)
Formक्त्वान्त अव्यय (gerund/absolutive): having caused to be established
महेश्वरम्Mahēśvara (Śiva)
महेश्वरम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहेश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; कर्मधारय (महान् ईश्वरः)
भुजोद्यतोग्रशूलाग्रविद्धान्धककलेवरम्(him) whose body of Andhaka was pierced by the tip of the raised fierce trident-arm
भुजोद्यतोग्रशूलाग्रविद्धान्धककलेवरम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootभुज+उद्यत+उग्र+शूल+अग्र+विद्ध+अन्धक+कलेवर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग; द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; बहुपद-तत्पुरुषसमास (विशेषण) — 'भुज-उद्यत-उग्र-शूल-अग्रेण विद्धम् अन्धकस्य कलेवरम्' इति अर्थसंघातः

Vasiṣṭha (continuing instruction)

Tirtha: Hāṭakeśvara

Type: kshetra

Listener: Nṛpa (the king)

Scene: A dramatic installation scene: Bhairava-Maheśvara with raised arm, fierce trident piercing Andhaka’s body; attendants recoil; the king and priests perform consecration rites with fire and water nearby.

M
Maheśvara (Śiva)
B
Bhairava
A
Andhaka
H
Hāṭakeśvara-kṣetra (context)

FAQs

Sacred iconography embodies dharma’s victory over adharma—Bhairava as the protective, obstacle-destroying power of Śiva.

Hāṭakeśvara-kṣetra, where the king is instructed to install Śiva as Bhairava.

Pratiṣṭhā (installation) of Maheśvara in Bhairava-rūpa with specific iconographic features.