Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Nagara Khanda, Shloka 24

शिशिरे च सरोजानि विकासं प्रापुरेव हि । ववौ च सुरभिर्वायुर्दाक्षिणात्यः सुकामदः

śiśire ca sarojāni vikāsaṃ prāpureva hi | vavau ca surabhirvāyurdākṣiṇātyaḥ sukāmadaḥ

Même en la saison froide, les lotus s’ouvrirent en pleine floraison; et une brise méridionale, suave et parfumée, charma les sens et éveilla le désir.

śiśirein the winter season
śiśire:
Adhikaraṇa (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootśiśira (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/सप्तमी), एकवचन — Locative singular; कालवाचक (time-locative)
caand
ca:
Sambandha/Connector (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
sarojānilotuses
sarojāni:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootsaroja (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), बहुवचन — Nominative plural
vikāsamblooming, opening
vikāsam:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootvikāsa (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/द्वितीया), एकवचन — Accusative singular
prāpurattained, reached
prāpur:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√prāp (धातु)
Formलिट् (Perfect/परोक्षभूत), प्रथमपुरुष, बहुवचन — 3rd person plural; परस्मैपद
evaindeed, just
eva:
Sambandha/Emphasis (अवधारण)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formअवधारणार्थक अव्यय (emphatic particle)
hifor, indeed
hi:
Sambandha/Particle (निपात)
TypeIndeclinable
Roothi (अव्यय)
Formहेतौ/निश्चयार्थक अव्यय (particle indicating reason/assurance)
vavaublew
vavau:
Kriyā (Action/क्रिया)
TypeVerb
Root√vā (धातु)
Formलिट् (Perfect/परोक्षभूत), प्रथमपुरुष, एकवचन — 3rd person singular; परस्मैपद
caand
ca:
Sambandha/Connector (समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक अव्यय (conjunction)
surabhiḥfragrant
surabhiḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsurabhi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन — Nominative singular; विशेषण (qualifier)
vāyuḥwind
vāyuḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootvāyu (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन — Nominative singular
dākṣiṇātyaḥsouthern
dākṣiṇātyaḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootdākṣiṇātya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन — Nominative singular; विशेषण
sukāmadaḥgranting good desires
sukāmadaḥ:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootsu-kāma-da (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/प्रथमा), एकवचन — Nominative singular; समासः (तत्पुरुष) = su (सु) + kāma (काम) + da (द, ‘giver’)

Narrator (contextual)

Type: kund

Scene: A winter lakeside where lotus ponds bloom unexpectedly; soft southern breeze ripples the water; pilgrims’ hermitage nearby; atmosphere of fragrant, sensuous auspiciousness.

L
Lotuses (Saroja)
S
Southern wind (Dakṣiṇātya vāyu)
V
Vasanta (implied)

FAQs

When divine forces operate, ordinary patterns can shift; the world’s rhythms in Purāṇas often mirror inner temptation and spiritual trial.

The atmosphere is described around the waterside where Jābāli stays; the tīrtha name is not given here.

None in this verse; it focuses on the transformed natural environment.