Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 6

तारको हि तदा तेन मुचुकुंदेन धीमता । खड्गेन चाहतास्तत्र सर्वप्राणेन वक्षसि । प्रसह्य तत्प्रहारं च प्रहसन्वाक्यमब्रवीत्

tārako hi tadā tena mucukuṃdena dhīmatā | khaḍgena cāhatāstatra sarvaprāṇena vakṣasi | prasahya tatprahāraṃ ca prahasanvākyamabravīt

Alors Tāraka, frappé là à la poitrine de toute la force par l’épée du sage Mucukunda, endura ce coup et, riant, prononça ces paroles.

तारकःTāraka (the demon)
तारकः:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootतारक (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन
हिindeed, for
हि:
Sambandha/Discourse particle
TypeIndeclinable
Rootहि (अव्यय)
Formनिपात (particle/emphasis)
तदाthen
तदा:
Adhikaraṇa (time)
TypeIndeclinable
Rootतदा (अव्यय)
Formकालवाचक-अव्यय (temporal adverb)
तेनby him
तेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग/नपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन
मुचुकुंदेनby Mucukunda
मुचुकुंदेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootमुचुकुंद (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन
धीमताby the wise (one)
धीमता:
Karana (करण)
TypeAdjective
Rootधीमत् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन; विशेषणम् (qualifier) मुचुकुंदेन
खड्गेनwith a sword
खड्गेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootखड्ग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (Instrumental/3rd), एकवचन
and
:
Sambandha (connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
आहतःstruck, hit
आहतः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootआ-हन् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्तरि-प्रयोगे विशेषणम् (qualifies तारकः)
तत्रthere
तत्र:
Adhikaraṇa (place)
TypeIndeclinable
Rootतत्र (अव्यय)
Formदेशवाचक-अव्यय (locative adverb)
सर्वप्राणेनwith full force (with all his life-breath)
सर्वप्राणेन:
Karana (करण)
TypeNoun
Rootसर्व + प्राण (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (सर्वे प्राणाः यस्य/सर्वप्राणः इति); पुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन; बलवाचक-करण
वक्षसिon the chest
वक्षसि:
Adhikaraṇa (locus)
TypeNoun
Rootवक्षस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (Locative/7th), एकवचन
प्रसह्यforcibly, having forced
प्रसह्य:
Kriyāviśeṣaṇa (adverbial)
TypeIndeclinable
Rootप्र-√सह् (धातु) + ल्यप् (अव्ययकृदन्त)
Formल्यप्-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund); क्रियाविशेषण (manner)
तत्-प्रहारम्that blow/strike
तत्-प्रहारम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम) + प्रहार (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (तस्य प्रहारः); पुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
and
:
Sambandha (connector)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
प्रहसन्laughing
प्रहसन्:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootप्र-√हस् (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमानकाले कृदन्त (present active participle); पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्तरि, विशेषणम् (qualifies तारकः)
वाक्यम्words, a statement
वाक्यम्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootवाक्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
अब्रवीत्said, spoke
अब्रवीत्:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Root√ब्रू (धातु)
Formलङ्-लकार (Imperfect/past), परस्मैपद, प्रथमपुरुष (3rd person), एकवचन

Lomaśa (narrating); Tāraka speaks next

Tirtha: Kedāra (Kedārakṣetra)

Type: kshetra

Scene: On a Himalayan battlefield near Kedāra, Mucukunda’s sword lands on Tāraka’s chest with full force; Tāraka endures, then laughs, unshaken, beginning a taunt.

T
Tāraka
M
Mucukunda

FAQs

It depicts the intensity of conflict and the testing of resolve, setting the stage for moral confrontation through dialogue.

The Kedāra region is the textual setting; this verse is narrative and not a direct tīrtha praise.

None.