Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 55

Devanagari script

मार्कंडेयः शिलावाकः शून्यपालोऽक्षतश्रमः । अगस्त्यश्च्यवनो गर्गः शिलादोऽथ महामुनिः

Transliteration

mārkaṃḍeyaḥ śilāvākaḥ śūnyapālo'kṣataśramaḥ | agastyaścyavano gargaḥ śilādo'tha mahāmuniḥ

Translation

Étaient aussi présents ces grands sages : Mārkaṇḍeya, Śilāvāka, Śūnyapāla et Akṣataśrama ; Agastya, Cyavana, Garga et Śilāda — ces vénérables muni également.

Word by Word

• मार्कण्डेयः: Mārkaṇḍeya
• मार्कण्डेयः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: मार्कण्डेय (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन

• शिलावाकः: Śilāvāka (proper name)
• शिलावाकः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: शिला + वाक (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; समासः—शिलायाः वाक्/वाकः (षष्ठी-तत्पुरुषः; नामरूपेण)

• शून्यपालः: Śūnyapāla (proper name)
• शून्यपालः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: शून्य + पाल (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; समासः—शून्यस्य पालः (षष्ठी-तत्पुरुषः; नाम)

• अक्षतश्रमः: Akṣataśrama (proper name)
• अक्षतश्रमः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अक्षत + श्रम (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; समासः—अक्षतः (अक्षीणः) श्रमः यस्य/अक्षत-श्रमः (कर्मधारयः; नाम)

• अगस्त्यः: Agastya
• अगस्त्यः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: अगस्त्य (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन

• च्यवनः: Cyavana
• च्यवनः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: च्यवन (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन

• गर्गः: Garga
• गर्गः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: गर्ग (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन

• शिलादः: Śilāda
• शिलादः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: शिला + द (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; समासः—शिलां ददाति/शिलायाः दः (नामरूपेण; तत्पुरुष-प्रायः)

• अथ: then/and
• अथ: Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
• Type: Indeclinable
• Root: अथ (अव्यय)
• Form: अनन्तर/समुच्चयार्थक-अव्यय (then/and)

• महामुनिः: the great sage
• महामुनिः: Karta (Subject/कर्ता)
• Type: Noun
• Root: महा + मुनि (प्रातिपदिक)
• Form: पुंलिङ्ग, प्रथमा (1), एकवचन; समासः—महान् मुनिः (कर्मधारयः)

Speaker

Narrator (Sūta/Lomaharṣaṇa)

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kedāra-kṣetra

Type: kshetra

Visual Art Cues

Scene: More sages arrive: Mārkaṇḍeya prominent with youthful serenity; others (Agastya, Cyavana, Garga, Śilāda, etc.) carry kamandalu and darbha; the mandapa glows with lamps as the assembly thickens.

Characters & Entities

• Mārkaṇḍeya
• Śilāvāka
• Śūnyapāla
• Akṣataśrama
• Agastya
• Cyavana
• Garga
• Śilāda

FAQs

What is the primary spiritual lesson of this shloka?

Holy acts at sacred places draw the presence of great ṛṣis—signifying that dharma is upheld through realized communities.

Which specific holy site (Tirtha) is glorified here?

Kedāra (Kedarnath region) as the setting where sages assemble near Śiva.

What ritualistic prescription is mentioned?

No direct prescription; the verse continues the catalogue of participating sages.