Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 106

इत्येवमुक्तः स तया महात्मा महेश्वरो लोकविडंबनाय । तथेति मत्वा प्रहसञ्जगाम स्वमालयं देववरैः सुपूजितः

ityevamuktaḥ sa tayā mahātmā maheśvaro lokaviḍaṃbanāya | tatheti matvā prahasañjagāma svamālayaṃ devavaraiḥ supūjitaḥ

Ainsi interpellé par elle, Maheśvara, le grand d’âme—désireux d’accomplir le jeu divin pour le monde—acquiesça en disant : « Qu’il en soit ainsi ». Souriant, et hautement honoré par les plus éminents des dieux, il se rendit à sa propre demeure.

इतिthus
इति:
Sambandha (Quotation marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/वाक्य-समाप्ति-सूचक-अव्यय (quotative particle)
एवम्in this way
एवम्:
Sambandha (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootएवम् (अव्यय)
Formप्रकार-अव्यय (adverb of manner)
उक्तः(having been) addressed / spoken to
उक्तः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
तयाby her
तया:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन; सर्वनाम
महात्माthe great-souled one
महात्मा:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहात्मन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
महेश्वरःMaheśvara (Śiva)
महेश्वरः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootमहेश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
लोक-विडम्बनायfor the sport/mockery of the world
लोक-विडम्बनाय:
Sampradana (Purpose/प्रयोजन)
TypeNoun
Rootलोक (प्रातिपदिक) + विडम्बना (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, चतुर्थी-विभक्ति (प्रयोजन/सम्प्रदान), एकवचन; तत्पुरुष-समास (षष्ठी-तत्पुरुषः: लोकस्य विडम्बना)
तथाso / thus
तथा:
Sambandha (Adverbial)
TypeIndeclinable
Rootतथा (अव्यय)
Formप्रकार-अव्यय (adverb)
इति(saying) thus
इति:
Sambandha (Quotation marker)
TypeIndeclinable
Rootइति (अव्यय)
Formउद्धरण/वाक्य-समाप्ति-सूचक-अव्यय (quotative particle)
मत्वाhaving thought/considered
मत्वा:
Kriya (Prior action/पूर्वक्रिया)
TypeVerb
Rootमन् (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय-कृदन्त (gerund), अव्यय
प्रहसन्smiling / laughing
प्रहसन्:
Karta (Agent/कर्ता)
TypeVerb
Rootहस् (धातु)
Formशतृ-प्रत्ययान्त वर्तमान-कृदन्त (present active participle), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
जगामwent
जगाम:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootगम् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपद
स्वम्his own
स्वम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootस्व (सर्वनाम/विशेषण-प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (आलयम् इति विशेष्य)
आलयम्abode
आलयम्:
Karma (Goal/कर्म)
TypeNoun
Rootआलय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म/गत्यर्थकर्म), एकवचन
देव-वरैःby the best of the gods
देव-वरैः:
Karana (Instrument/Agent in passive sense)
TypeNoun
Rootदेव (प्रातिपदिक) + वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), बहुवचन; तत्पुरुष-समास (कर्मधारय-प्रायः: देवाश्च ते वराश्च/देवेषु वराः)
सुपूजितःwell-worshipped
सुपूजितः:
Karta (Apposition/कर्ता)
TypeAdjective
Rootसु (उपसर्ग/अव्यय) + पूजित (पूज् धातु, क्त कृदन्त)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त (past passive participle) with उपसर्ग/प्रादि 'सु'; पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (महेश्वरः)

Narrator (Purāṇic voice; likely Sūta in Māheśvarakhaṇḍa context)

Tirtha: Kedāra/Kedāranātha kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Scene: Maheśvara, addressed by her, smiles and says ‘So be it,’ accepting the plan for the world’s sake; devas honor him as he departs to his abode.

M
Maheśvara
Ś
Śiva
D
Devas

FAQs

Divine actions operate as līlā—an instructive drama that guides beings toward dharma and devotion.

The broader context is Kedārakhaṇḍa (Kedāra sacred geography), though this verse narrates Śiva’s departure rather than a tīrtha merit.

None; it is a narrative transition describing Śiva’s assent and movement.