Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 35

ब्रह्मण्योऽसि यथा विष्णो तथासौ दैत्यपुंगवः । धनुषा च तथैवोक्तः शार्ङ्गपाणिश्च विस्मितः । चिंतयामास बहुधा विमृश्य सुचिरं बहु

brahmaṇyo'si yathā viṣṇo tathāsau daityapuṃgavaḥ | dhanuṣā ca tathaivoktaḥ śārṅgapāṇiśca vismitaḥ | ciṃtayāmāsa bahudhā vimṛśya suciraṃ bahu

«Ô Viṣṇu, de même que tu es voué aux Brāhmaṇa et les honores, ainsi l’est aussi celui-là, le plus éminent des Daitya.» À ces mots, Śārṅgapāṇi, porteur de l’arc Śārṅga, fut saisi d’étonnement et médita de maintes façons, longtemps et profondément.

brahmaṇyaḥdevoted to Brahmins; pious
brahmaṇyaḥ:
Viśeṣaṇa (विशेषण) (predicate)
TypeAdjective
Rootbrahmaṇya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
asiyou are
asi:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootas (धातु)
Formलट्-लकार (Present), मध्यम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद
yathājust as
yathā:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootyathā (अव्यय)
Formसम्बन्ध/उपमानवाचक-अव्यय (as, just as)
viṣṇoO Viṣṇu
viṣṇo:
Sambodhana (सम्बोधन)
TypeNoun
Rootviṣṇu (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
tathāso, likewise
tathā:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formतुल्यतावाचक-अव्यय (so, likewise)
asauthat one (he)
asau:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootasau (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
daitya-puṃgavaḥthe foremost of the Daityas
daitya-puṃgavaḥ:
Karta (कर्ता) (apposition to asau)
TypeNoun
Rootdaitya (प्रातिपदिक) + puṃgava (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः दैत्यानां पुंगवः (षष्ठी-तत्पुरुष)
dhanuṣāwith the bow
dhanuṣā:
Karana (करण) (instrument/means)
TypeNoun
Rootdhanus (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, एकवचन
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-निपात (conjunction)
tathālikewise
tathā:
Kriya-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Roottathā (अव्यय)
Formतुल्यतावाचक-अव्यय
evaindeed
eva:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rooteva (अव्यय)
Formनिपात (emphasis)
uktaḥwas said/declared
uktaḥ:
Kriya (क्रिया) (predicate)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
Formभूतकृदन्त (क्त), पुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; कर्मणि/भावे ‘said/declared’
śārṅgapāṇiḥŚārṅgapāṇi (Viṣṇu, bearer of Śārṅga bow)
śārṅgapāṇiḥ:
Karta (कर्ता)
TypeNoun
Rootśārṅga (प्रातिपदिक) + pāṇi (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन; समासः शार्ङ्गस्य पाणिः यस्य (तत्पुरुष/बहुव्रीह्यर्थे उपाधि)
caand
ca:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootca (अव्यय)
Formसमुच्चय-निपात
vismitaḥastonished
vismitaḥ:
Karta (कर्ता) (predicate adjective of śārṅgapāṇiḥ)
TypeAdjective
Rootvismita (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
cintayāmāsapondered
cintayāmāsa:
Kriya (क्रिया)
TypeVerb
Rootcint (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष, एकवचन, परस्मैपद; ‘चिन्तयामास’ (periphrastic perfect)
bahudhāin many ways
bahudhā:
Kriya-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootbahudhā (अव्यय)
Formप्रकारवाचक-अव्यय (adverb of manner)
vimṛśyahaving reflected
vimṛśya:
Pūrvakāla (पूर्वकाल)
TypeVerb
Rootvi+√mṛś (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्ययकृदन्त (gerund), ‘विमृश्य’
suciramfor a long time
suciram:
Kriya-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootsucira (प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषणरूपेण अव्ययीभूत (adverbial accusative)
bahumuch, greatly
bahu:
Kriya-viśeṣaṇa (क्रियाविशेषण)
TypeIndeclinable
Rootbahu (प्रातिपदिक)
Formक्रियाविशेषणरूपेण अव्ययीभूत (adverbial use)

Narrator (continuing the account of Viṣṇu’s response)

Scene: Sudarśana explains Bali’s brahmaṇya equals Viṣṇu’s; Viṣṇu (Śārṅgapāṇi) stands astonished, bow at his side, absorbed in long contemplation, searching for a dharmic solution.

V
Viṣṇu
B
Bali
Ś
Śārṅgapāṇi
D
Daityas
B
Brāhmaṇas

FAQs

True greatness is measured by dharma—reverence for sacred duty can be present even in an adversary, demanding thoughtful, righteous resolution.

The Kedāra Khaṇḍa provides the sacred setting; this verse emphasizes dharmic character rather than a particular tīrtha’s merit.

None explicitly; the implied dharma is brahmaṇyatā—supporting and honoring Brāhmaṇas and sacred order.