Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Mahesvara Khanda, Shloka 48

घृतस्य कुंभे संक्रांतौ मकरस्योत्तरायणे । अथ प्रातर्व्यतीतायां निशि यावत्पिता मम

ghṛtasya kuṃbhe saṃkrāṃtau makarasyottarāyaṇe | atha prātarvyatītāyāṃ niśi yāvatpitā mama

Au temps de Makara-saṅkrānti, durant la saison d’Uttarāyaṇa, tandis qu’un pot de ghee était déposé, et lorsque la nuit eut passé vers le matin—jusqu’à ce moment, mon père…

घृतस्यof ghee
घृतस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootघृत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति (सम्बन्ध), एकवचन
कुम्भेin the pot
कुम्भे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootकुम्भ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (अधिकरण), एकवचन
संक्रान्तौat the saṅkrānti (solar transit)
संक्रान्तौ:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootसंक्रान्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (कालेऽधिकरण), एकवचन
मकरस्यof Capricorn (Makara)
मकरस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमकर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, एकवचन
उत्तरायणेin the Uttarāyaṇa (northward course)
उत्तरायणे:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootउत्तरायण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (कालेऽधिकरण), एकवचन
अथthen
अथ:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअथ (अव्यय)
Formअव्यय; अनुक्रमसूचक
प्रातर्in the morning
प्रातर्:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootप्रातर् (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक-क्रियाविशेषण (adverb of time)
व्यतीतायाम्when (it) had passed
व्यतीतायाम्:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeVerb
Rootवि-अति-इ (धातु)
Formक्त-प्रत्ययान्त कृदन्त; स्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन; ‘(निशि) व्यतीतायाम्’ = when (the night) had passed
निशिat night
निशि:
Adhikarana (Time/अधिकरण)
TypeNoun
Rootनिशा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति (कालेऽधिकरण), एकवचन
यावत्until
यावत्:
Sambandha (Limiter/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयावत् (अव्यय)
Formअव्यय; अवधारण/पर्यन्तार्थक (until/as long as)
पिताfather
पिता:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootपितृ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन
ममmy
मम:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootअस्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formउत्तमपुरुष-सर्वनाम; षष्ठी-विभक्ति, एकवचन

Nāḍījaṃgha (contextual continuation; sentence continues into next verse)

Scene: Pre-dawn on Makara-saṅkrānti: a temple courtyard quiet under pale light; a large pot of ghee set aside for worship; the sense of an auspicious turning of the sun’s course.

M
Makara-saṅkrānti
U
Uttarāyaṇa

FAQs

Purāṇas situate dharma within sacred time—festival and saṅkrānti moments frame actions whose merits and faults intensify.

No specific tīrtha is mentioned in this verse.

Only calendrical markers (Makara-saṅkrānti, Uttarāyaṇa) are stated; no explicit instruction is given.