असादृश्यमिदं व्यक्तं निर्वाणं च पृथक्पृथक् । शुभेतरस्य कर्तृत्वमष्टौ बुद्धिभवास्त्वमी
asādṛśyamidaṃ vyaktaṃ nirvāṇaṃ ca pṛthakpṛthak | śubhetarasya kartṛtvamaṣṭau buddhibhavāstvamī
Une singularité manifeste, sans pareille; le nirvāṇa, éprouvé distinctement selon son propre mode; et la capacité d’agir sur l’auspicieux comme sur l’inauspicieux : tels sont, dit-on, les huit accomplissements nés de la buddhi (l’intellect).
Lomaharṣaṇa (Sūta) to the sages (deduced from Māheśvarakhaṇḍa context)
Scene: An inner landscape: a radiant buddhi-lotus opening; from it arises a singular, incomparable light (asādṛśya). Nirvāṇa is shown as a clear, empty sky beyond forms. Below, two balanced scales labeled śubha/itara indicate agency over dualities, while the yogin remains centered as witness.
Intellectual refinement can yield lofty states, yet true nirvāṇa is not mere power—freedom requires relinquishing doership.
No tīrtha is referenced in this verse.
None; the focus is on inner attainments associated with buddhi.