Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 56

सत्कृत्य तं द्विजं भक्त्या दुकूलादि प्रदानतः । एकांते तं द्विजं राजा पप्रच्छ निजहृत्स्थितम्

satkṛtya taṃ dvijaṃ bhaktyā dukūlādi pradānataḥ | ekāṃte taṃ dvijaṃ rājā papraccha nijahṛtsthitam

Après avoir honoré avec dévotion ce brāhmane—en lui offrant de nobles vêtements et autres présents—le roi, à l’écart, interrogea le brāhmane au sujet de ce qui demeurait au fond de son cœur.

सत्कृत्यhaving honored
सत्कृत्य:
Purvakala (Prior action)
TypeIndeclinable
Rootसत् (प्रातिपदिक) + कृ (धातु) → सत्कृत्य (क्त्वान्त)
Formक्त्वा-प्रत्यय (absolutive/gerund), अव्ययभाव; पूर्वक्रिया (having honored)
तम्him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
द्विजम्the brahmin
द्विजम्:
Karma (Apposition to object)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; तम् इत्यस्य अपपद
भक्त्याwith devotion
भक्त्या:
Karana (Instrument/means)
TypeNoun
Rootभक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया, एकवचन
दुकूलादिfine cloth and the like
दुकूलादि:
Karma (Object of giving, implicit)
TypeNoun
Rootदुकूल (प्रातिपदिक) + आदि (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष (दुकूलं च आदिः/आदीनि), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया, एकवचन (समूहवाचक); प्रदानतः इत्यस्य विषय
प्रदानतःby giving (gifts)
प्रदानतः:
Karana (Adverbial instrument)
TypeIndeclinable
Rootप्रदान (प्रातिपदिक) + तस् (तद्धित; अव्यय)
Formतसिल्-प्रत्ययान्त अव्यय (by/through giving; as a gift)
एकान्तेin private
एकान्ते:
Adhikarana (Place/अधिकरण)
TypeNoun
Rootएकान्त (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी, एकवचन
तम्him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन
द्विजम्the brahmin
द्विजम्:
Karma (Apposition to object)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; तम् इत्यस्य अपपद
राजाthe king
राजा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootराजन् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन
पप्रच्छasked
पप्रच्छ:
Kriya (Main verb)
TypeVerb
Rootप्रच्छ् (धातु)
Formलिट् (परफेक्ट), प्रथमपुरुष, एकवचन, परस्मैपद
निजहृत्स्थितम्who was in his own heart (trusted/close)
निजहृत्स्थितम्:
Karma (Qualifier of object)
TypeAdjective
Rootनिज (प्रातिपदिक) + हृत् (प्रातिपदिक) + स्थित (कृदन्त; स्था धातु, क्त)
Formतत्पुरुष (निजे हृदि स्थितः), पुंलिङ्ग, द्वितीया, एकवचन; द्विजम् इत्यस्य विशेषणम्

Skanda (narrating to Agastya, Kāśīkhaṇḍa convention)

Tirtha: काशी-क्षेत्र (सत्कार-धर्म)

Type: kshetra

Listener: श्रवणसमाजः

Scene: राजा ब्राह्मणं दुकूल-वस्त्रादिभिः सत्कृत्य, एकान्तकक्षे उपवेश्य, नम्रतया हृदयस्थं प्रश्नं पृच्छति; ब्राह्मणः शान्त-तेजस्वी

D
Divodāsa
B
brāhmaṇa (dvija)
D
dūkūla (fine cloth)

FAQs

Devotional giving and respectful inquiry are proper ways to approach spiritual authority for guidance.

Kāśī is the contextual sacred place; the verse illustrates dharma practiced within Kāśī’s narrative world.

Dāna (charitable gifting), specifically of fine garments (dūkūla) and related offerings, as part of satkāra to a brāhmaṇa.