Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 22
Devanagari script
स्त्रीवृद्धबालगोपाल वदनोदीरितानि तु । श्रूयते यत्रकुत्रापि रम्याणि मधुविद्विषः
Transliteration
strīvṛddhabālagopāla vadanodīritāni tu | śrūyate yatrakutrāpi ramyāṇi madhuvidviṣaḥ
Translation
Sortis de la bouche des femmes, des vieillards, des enfants et des jeunes gardiens de vaches—où que ce soit—résonnent les noms charmants de l’ennemi de Madhu (Viṣṇu).
Word by Word
स्त्रीवृद्धबालगोपालwomen, elders, children, and cowherds (collectively)
स्त्रीवृद्धबालगोपाल:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootस्त्री (प्रातिपदिक) + वृद्ध (प्रातिपदिक) + बाल (प्रातिपदिक) + गोपाल (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1/प्रथमा), एकवचन; द्वन्द्वसमासः (समुच्चयः: स्त्री च वृद्धः च बालः च गोपालः च)
वदनby (their) mouth/speech
वदन:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootवदन (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, तृतीया (3/तृतीया), एकवचन; समासपूर्वपदम्
उदीरितानिuttered, pronounced
उदीरितानि:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootउद्-ईर् (धातु) → उदीरित (कृदन्त-प्रातिपदिक)
Formभूतकर्मणि कृदन्तः (क्त/क्तवत्-भावः), नपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1/प्रथमा), बहुवचन; विशेषणम् (नामानि)
तुindeed
तु:
Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअव्यय; अवधान/विरोधार्थक-निपातः (but/indeed)
श्रूयतेis heard
श्रूयते:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formलट् (वर्तमानकालः), आत्मनेपदम्, प्रथमपुरुषः, एकवचन; कर्मणि प्रयोगः (is heard)
यत्रwhere
यत्र:
Adverbial (देशाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootयत्र (अव्यय)
Formअव्यय; देशवाचक-सम्बन्धबोधक (where)
कुत्रanywhere
कुत्र:
Adverbial (देशाधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootकुत्र (अव्यय)
Formअव्यय; प्रश्न/अनिश्चित-देशवाचक (anywhere)
अपिeven
अपि:
Discourse particle (निपात)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय/अपि-कारार्थक (even/also)
रम्याणिdelightful, charming
रम्याणि:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootरम्य (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा (1/प्रथमा), बहुवचन; विशेषणम् (नामानि)
मधुविद्विषःof Madhusūdana (Vishnu)
मधुविद्विषः:
Shashthi-sambandha (Genitive/षष्ठी-सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootमधु (प्रातिपदिक) + द्विष् (धातु) → विद्विष् (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, षष्ठी (6/षष्ठी), एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (मधोः विद्विष् = मधुविद्विष्, ‘slayer/enemy of Madhu’)
Speaker
Skanda (deduced; Kāśīkhaṇḍa commonly Skanda → Agastya)
Characters & Entities
V
ViṣṇuM
Madhusūdana (Madhu-vidviṣ)FAQs
Bhakti through the divine name is universal—beyond age, gender, or social position—and naturally spreads as sweet speech.
The wider setting is Kāśī; the verse emphasizes ubiquity (‘anywhere’) rather than a single localized tirtha.
Implicitly, nāma-saṅkīrtana (joyful utterance of the Lord’s names) as a simple, widely practicable devotion.