Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 39

प्रयागमाधवं भक्त्या प्रयागेशं च कामदम् । प्रयागे तपसि स्नात्वा येर्चयंत्यन्वहं सदा

prayāgamādhavaṃ bhaktyā prayāgeśaṃ ca kāmadam | prayāge tapasi snātvā yercayaṃtyanvahaṃ sadā

Ceux qui, après s’être baignés au Tapas-tīrtha de Prayāga, vénèrent avec dévotion, chaque jour sans défaillir, Prayāga-Mādhava et Prayāgeśa, le Kāmada qui exauce les vœux,

प्रयागमाधवम्Mādhava of Prayāga (Viṣṇu)
प्रयागमाधवम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootप्रयाग + माधव (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (प्रयागस्य माधवः)
भक्त्याwith devotion
भक्त्या:
Karana (Instrument/Means/करण)
TypeNoun
Rootभक्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति (करण), एकवचन
प्रयागेशम्the Lord of Prayāga
प्रयागेशम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootप्रयाग-ईश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः
and
:
Sambandha (Connector/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय-बोधक
कामदम्wish-granting
कामदम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootकामद (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (प्रयागेशम्)
प्रयागेin Prayāga
प्रयागे:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootप्रयाग (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
तपसिin penance
तपसि:
Adhikarana (Domain/अधिकरण)
TypeNoun
Rootतपस् (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी-विभक्ति, एकवचन
स्नात्वाhaving bathed
स्नात्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootस्ना (धातु) + क्त्वा (कृदन्त)
Formक्त्वान्त-अव्यय; पूर्वकालिक क्रियाविशेषण (absolutive)
येthose who
ये:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, बहुवचन
अर्चयन्तिworship
अर्चयन्ति:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअर्च् (धातु)
Formलट्-लकार (वर्तमान), परस्मैपद, प्रथमपुरुष, बहुवचन
अन्वहम्every day
अन्वहम्:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootअन्वहम् (अव्यय)
Formअव्यय; कालवाचक क्रियाविशेषण (adverb of time: ‘daily’)
सदाalways
सदा:
Kala (Time/काल)
TypeIndeclinable
Rootसदा (अव्यय)
Formअव्यय; नित्यत्ववाचक क्रियाविशेषण (always)

Skanda

Tirtha: Tapas-tīrtha with Prayāga-Mādhava and Prayāgeśa worship

Type: kshetra

Listener: Pilgrims seeking a complete Prayāga regimen

Scene: A pilgrim couple or ascetic, fresh from bathing, stands between two sanctums: one with Viṣṇu as Mādhava holding śaṅkha-cakra, the other with the Prayāgeśa liṅga; offerings and lamps arranged symmetrically to show Hari-Hara unity.

P
Prayāga
T
Tapas-tīrtha
P
Prayāga-Mādhava
P
Prayāgeśa

FAQs

Sacred bathing followed by steady daily devotion—honoring both Hari and Hara—forms a complete path of tīrtha-dharma.

Prayāga, particularly Tapas-tīrtha, along with the deities Prayāga-Mādhava and Prayāgeśa.

Bathe at Tapas-tīrtha in Prayāga and perform daily worship (arcana) of Prayāga-Mādhava and Prayāgeśa.