Home›Skanda Purana›Kashi Khanda›Purva Ardha›Adhyaya 8›Shloka 1
←Previous Verse
Next Verse→

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 1

Devanagari script

लोपामुद्रोवाच । जीवितेश कथामेतां पुण्यां पुण्यपुरीश्रिताम् । न तृप्तिमधिगच्छामि श्रुत्वा त्वच्छ्रीमुखेरिताम्

Transliteration

lopāmudrovāca | jīviteśa kathāmetāṃ puṇyāṃ puṇyapurīśritām | na tṛptimadhigacchāmi śrutvā tvacchrīmukheritām

Translation

Lopāmudrā dit : Ô seigneur de ma vie, après avoir entendu de tes lèvres bénies ce récit sacré, établi dans la cité sainte, je ne parviens pourtant pas à la satiété.

Word by Word
लोपामुद्राLopāmudrā
लोपामुद्रा:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootलोपामुद्रा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (Nominative/1st), एकवचन (Singular)
उवाचsaid
उवाच:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootवच् (धातु)
Formलिट्-लकार (Perfect), प्रथम-पुरुष (3rd person), एकवचन (Singular), परस्मैपद
जीवितेशO lord of my life
जीवितेश:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootजीवित-ईश (प्रातिपदिक; षष्ठी-तत्पुरुष/सम्बोधनार्थे)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-प्रयोग (Vocative sense; form like प्रथमा-एकवचन)
कथाम्story
कथाम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootकथा (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (Accusative/2nd), एकवचन
एताम्this
एताम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootएतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण (qualifier)
पुण्याम्holy, meritorious
पुण्याम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपुण्य (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषण
पुण्यपुरीश्रिताम्residing in the holy city
पुण्यपुरीश्रिताम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootपुण्य-पुरी-श्रित (कृदन्त; श्रि/श्रय् धातु, क्त-प्रत्यय)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle) विशेषण
नnot
न:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formनिषेध-अव्यय (negation particle)
तृप्तिम्satisfaction
तृप्तिम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतृप्ति (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन
अधिगच्छामिI attain
अधिगच्छामि:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootअधि-गम् (धातु)
Formलट्-लकार (Present), उत्तम-पुरुष (1st person), एकवचन, परस्मैपद
श्रुत्वाhaving heard
श्रुत्वा:
Purvakala (Prior action/पूर्वकाल)
TypeIndeclinable
Rootश्रु (धातु)
Formक्त्वा-प्रत्ययान्त अव्यय (Gerund/absolutive)
त्वत्your
त्वत्:
Sambandha (Possessor/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयुष्मद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formषष्ठी-विभक्ति (Genitive/6th), एकवचन; सर्वनाम
श्रीमुखfrom the auspicious mouth
श्रीमुख:
Apadana (Source/अपादान)
TypeNoun
Rootश्री-मुख (प्रातिपदिक; कर्मधारय)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी-विभक्ति (Ablative/5th), एकवचन (in compound with following)
ईरिताम्uttered, spoken
ईरिताम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootईर्/ईरय् (धातु) + क्त (कृदन्त)
Formस्त्रीलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; क्त-प्रत्ययान्त (past passive participle)
Speaker

Lopāmudrā

Tirtha Mahatmya

Tirtha: Kāśī (Puṇyapurī/Avimukta implied)

Type: kshetra

Skanda Dialogue

Listener: Agastya

Visual Art Cues

Scene: Inside a hermitage, Lopāmudrā sits attentively before Agastya, eyes bright with devotion; the atmosphere is intimate and contemplative, with palm-leaf manuscripts and a faint vision of Kāśī’s ghāṭas suggested in the background.

Characters & Entities
L
Lopāmudrā
A
Agastya (implied addressee: jīviteśa)
P
Puṇya-purī (holy city; Kāśī context)

FAQs

Śravaṇa of sacred-place narratives kindles ever-increasing devotion—true spiritual taste does not quickly reach satiety.

The ‘puṇya-purī’ in this Kāśīkhaṇḍa context points to Kāśī (Vārāṇasī).

The implied practice is śravaṇa (devotional listening) to mahātmya-kathā; no formal rite is specified.

←Previous Verse
Next Verse→