Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Kashi Khanda, Shloka 26

निर्मलानां कलानां च शेवधिर्यश्च गीयते । उद्यन्परोपतापं यः स्वकरैर्गलहस्तयेत्

nirmalānāṃ kalānāṃ ca śevadhiryaśca gīyate | udyanparopatāpaṃ yaḥ svakarairgalahastayet

On le chante comme le trésor des phases immaculées ; et, lorsqu’il se lève, de ses propres rayons il saisit à la gorge et dissipe l’ardente souffrance d’autrui, la chaleur accablante.

निर्मलानाम्of pure
निर्मलानाम्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootनिर्मल (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन; (कलानाम्) इत्यस्य विशेषणम्
कलानाम्of digits/phases (arts)
कलानाम्:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootकला (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्ग, षष्ठी-विभक्ति, बहुवचन
and
:
Sambandha (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
शेवधिःtreasure
शेवधिः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशेवधि (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
and
:
Sambandha (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formसमुच्चयबोधक-अव्यय (conjunction)
गीयतेis sung/praised
गीयते:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootगै (धातु)
Formलट्-लकार (Present), प्रथमपुरुष, एकवचन; आत्मनेपद; कर्मणि-प्रयोग (Passive)
उद्यन्rising
उद्यन्:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootउद् + या (धातु) + शतृ (कृदन्त)
Formवर्तमानकाले कृदन्त (Present participle/शतृ), पुंलिङ्ग, प्रथमा, एकवचन; (यः) इत्यस्य विशेषणम्
परोपतापम्others’ affliction/torment
परोपतापम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootपर (प्रातिपदिक) + उपताप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; समासः परस्य उपतापः
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति, एकवचन
स्वकरैःwith his own hands/rays
स्वकरैः:
Karana (Instrument/करण)
TypeNoun
Rootस्व (प्रातिपदिक) + कर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, तृतीया-विभक्ति, बहुवचन; समासः स्व + कर
गलहस्तयेत्would seize/hold (by the hand)
गलहस्तयेत्:
Kriya (Predicate/क्रिया)
TypeVerb
Rootग्रह् (धातु) + हस्त (प्रातिपदिक) + णिच्? (denominative)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपद; धात्वर्थः—हस्तेन ग्रहणं/आकर्षणम् (to seize by the hand)

Skanda (deduced for Kāśīkhaṇḍa dialogues, commonly Skanda → Agastya)

Tirtha: Kāśī

Type: kshetra

Listener: Sages / interlocutor(s)

Scene: The Moon rising over a landscape, its spotless phases like a treasury; moonbeams physically ‘grasping’ and subduing oppressive heat as people and animals find relief.

C
Candramā (Moon)
K
Kalā (lunar phases)

FAQs

The divine sustains the world through cooling grace and orderly cycles—purity and relief are portrayed as sacred functions.

No specific tīrtha is named in this verse; it contributes to the wider Kāśī-khaṇḍa praise framework.

None directly; the verse is descriptive praise of the Moon’s phases and beneficence.