Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 45

कोकिलालापमधुरो वसन्तोऽप्यागमिष्यति । अतिसुंदररूपा त्वं प्रलोभय महामुनिम्

kokilālāpamadhuro vasanto'pyāgamiṣyati | atisuṃdararūpā tvaṃ pralobhaya mahāmunim

Le printemps viendra aussi, doux du chant du coucou. Toi, d’une beauté incomparable, va et séduis le grand sage.

कोकिलालापमधुरःsweet with cuckoo-song
कोकिलालापमधुरः:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootkokila + ālāpa + madhura (प्रातिपदिक)
Formतत्पुरुष-समास (कोकिलानाम् आलापः तेन मधुरः = sweet with cuckoo-calls); पुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘वसन्तः’ इति विशेषणम्
वसन्तःspring
वसन्तः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootvasanta (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन
अपिalso
अपि:
Sambandha-dyotaka (Additive particle/सम्बन्ध-द्योतक)
TypeIndeclinable
Rootapi (अव्यय)
Formअव्यय (समुच्चय/particle: also/even)
आगमिष्यतिwill come
आगमिष्यति:
Kriyā (Main verb/क्रिया)
TypeVerb
Rootā + gam (धातु)
Formलृट् (भविष्यत्/future), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपदम्
अतिसुन्दररूपाof exceedingly beautiful form
अतिसुन्दररूपा:
Viśeṣaṇa (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootati + sundara + rūpa (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (अति सुन्दरं रूपं यस्याः); स्त्रीलिङ्ग, प्रथमा (1st), एकवचन; ‘त्वम्’ इति विशेषणम्
त्वम्you
त्वम्:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootyuṣmad (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formसर्वनाम; प्रथमा (1st), एकवचन
प्रलोभयentice
प्रलोभय:
Kriyā (Imperative/आज्ञा-क्रिया)
TypeVerb
Rootpra + lubh (धातु)
Formलोट् (आज्ञार्थ/imperative), मध्यमपुरुष (2nd), एकवचन; परस्मैपदम्
महामुनिम्the great sage
महामुनिम्:
Karman (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootmahā + muni (प्रातिपदिक)
Formकर्मधारय-समास (महान् मुनिः); पुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), एकवचन

Indra (continuing instruction)

Tirtha: Setu-kṣetra (contextual)

Type: kshetra

Scene: Indra describes spring arriving with cuckoo song and instructs Rambhā, radiant in beauty, to entice the great sage.

I
Indra
R
Rambhā
V
Vasanta (Spring)
K
Kokila (cuckoo)
V
Viśvāmitra

FAQs

Sensory allure (sound, season, beauty) can become a test for ascetics; vigilance and self-mastery are central to dharma.

No specific tīrtha is mentioned in this verse.

None; the verse describes a temptational strategy rather than a ritual.