Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Brahma Khanda, Shloka 91

सहायार्थं च सूर्यस्य यो द्विजो नांजलि त्रयम् । क्षिपेन्मंदेहनाशाय सोपि मंदेहतां व्रजेत्

sahāyārthaṃ ca sūryasya yo dvijo nāṃjali trayam | kṣipenmaṃdehanāśāya sopi maṃdehatāṃ vrajet

Le dvija qui, pour secourir le Soleil, jette trois offrandes d’eau (arghya) afin de détruire les Maṇḍehas—lui aussi, s’il manque à la conduite juste, parvient à l’état de « Maṇḍeha » (et se trouve compté parmi eux).

सहाय-अर्थम्for help
सहाय-अर्थम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeNoun
Rootसहाय (प्रातिपदिक) + अर्थ (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; तत्पुरुषः (सहायस्य अर्थः/सहायार्थः) — प्रयोजनार्थे
and
:
Samuccaya (Connector/समुच्चय)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चय (conjunction)
सूर्यस्यof the Sun
सूर्यस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootसूर्य (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, षष्ठी (6th/सम्बन्ध), एकवचन
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; सम्बन्ध-प्रत्यय (relative pronoun)
द्विजःa Brahmin (twice-born)
द्विजः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootद्विज (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; यः इत्यस्य विशेषण/समनाधिकरण
not
:
Nishedha (Negation/निषेध)
TypeIndeclinable
Rootन (अव्यय)
Formअव्यय; निषेध (negation particle)
अञ्जलि-त्रयम्three handfuls (anjalis)
अञ्जलि-त्रयम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootअञ्जलि (प्रातिपदिक) + त्रय (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; द्विगु-समासः (त्रयः अञ्जलयः)
क्षिपेत्should throw
क्षिपेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootक्षिप् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
मन्देह-नाशायfor the destruction of the Mandehas
मन्देह-नाशाय:
Sampradana (Recipient/Purpose/सम्प्रदान)
TypeNoun
Rootमन्देह (प्रातिपदिक) + नाश (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, चतुर्थी (4th/सम्प्रदान), एकवचन; तत्पुरुषः (मन्देहानां नाशः) — प्रयोजन/सम्प्रदानार्थे
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे, प्रथमा (1st/कर्ता), एकवचन; सर्वनाम
अपिalso
अपि:
Sambandha/Emphasis (सम्बन्ध/बल)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formअव्यय; अपि-कार (also/even)
मन्देह-ताम्the state of being a Mandeha
मन्देह-ताम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमन्देह (प्रातिपदिक) + ता (प्रत्यय; भाववाचक)
Formस्त्रीलिङ्गे, द्वितीया (2nd/कर्म), एकवचन; तद्धितान्त-भाववाचक (मन्देहत्वम्)
व्रजेत्would go / should go (become)
व्रजेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootव्रज् (धातु)
Formविधिलिङ् (Optative), प्रथमपुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्

Traditional Purāṇic narrator (contextual instruction within Dharmāraṇya Khaṇḍa; speaker not explicit in the snippet)

Type: ghat

Scene: A dvija offers three arghya handfuls toward the Sun; beside him, a shadow-form of a Maṇḍeha mirrors his posture—signifying that without ācāra the worshipper becomes what he opposes.

S
Sūrya (Vivasvān)
M
Maṇḍeha rākṣasas
D
Dvija

FAQs

Daily rites are not optional: supporting dharma through nitya-karma (like arghya to Sūrya) safeguards one from spiritual downfall.

The passage is primarily a dharma-instruction within Dharmāraṇya Khaṇḍa, not a focused praise of a named tīrtha.

Offering three añjalis (three cupped handfuls) of water as arghya to Sūrya for Maṇḍeha-nāśa.