Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 47

वृषलीमन्दिरे यस्य महिषीं यस्तु पालयेत् । स विप्रो दूरतस्त्याज्यो व्रते श्राद्धे नराधिप

vṛṣalīmandire yasya mahiṣīṃ yastu pālayet | sa vipro dūratastyājyo vrate śrāddhe narādhipa

Ô roi, ce brāhmane qui garde sa bufflonne dans la demeure d’une femme de basse naissance doit être évité de loin, surtout lors des vœux et des rites de śrāddha.

वृषलीमन्दिरेin the house of a Śūdra woman
वृषलीमन्दिरे:
Adhikarana (Locus/अधिकरण)
TypeNoun
Rootवृषली-मन्दिर (प्रातिपदिक; वृषली=शूद्रस्त्री + मन्दिर=गृह)
Formनपुंसकलिङ्गे सप्तमी (अधिकरण) एकवचनम्
यस्यwhose
यस्य:
Sambandha (Genitive/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे षष्ठी (सम्बन्ध) एकवचनम्; सम्बन्ध-प्रयोगः (relative pronoun)
महिषीम्wife/queen (his consort)
महिषीम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootमहिषी (प्रातिपदिक)
Formस्त्रीलिङ्गे द्वितीया (कर्म) एकवचनम्
यःwho
यः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootयद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; सम्बन्ध-प्रयोगः
तुindeed/but
तु:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootतु (अव्यय)
Formअवधारण/विरोधार्थक-निपातः (particle: but/indeed)
पालयेत्should keep/protect/maintain
पालयेत्:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootपाल् (धातु)
Formविधिलिङ् (optative), प्रथमपुरुषः, एकवचनम्; परस्मैपदम्
सःhe
सः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्
विप्रःa Brahmin
विप्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootविप्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्
दूरतःfrom a distance
दूरतः:
Adhikarana (Manner/अधिकरण)
TypeIndeclinable
Rootदूरतः (अव्यय; दूर+तस्)
Formदेशवाचक-अव्ययम् (adverb: from afar)
त्याज्यःto be avoided/rejected
त्याज्यः:
Karya (Obligation/विधेय)
TypeAdjective
Rootत्यज् (धातु) → त्याज्य (कृदन्त, भाव्य/विधेय)
Formकर्तव्यतार्थकः (gerundive); पुंलिङ्गे प्रथमा एकवचनम्; विधेय-विशेषणम्
व्रतेin (religious) observance
व्रते:
Adhikarana (Context/अधिकरण)
TypeNoun
Rootव्रत (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे सप्तमी एकवचनम्; विषय-अधिकरणम्
श्राद्धेin śrāddha rites
श्राद्धे:
Adhikarana (Context/अधिकरण)
TypeNoun
Rootश्राद्ध (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्गे सप्तमी एकवचनम्; विषय-अधिकरणम्
नराधिपO king
नराधिप:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootनर-अधिप (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्गे सम्बोधन एकवचनम्

Unspecified narrator addressing a king (deduced from vocative narādhipa)

Listener: narādhipa (king)

Scene: A ruler is warned by a sage to keep distance from an unsuitable brāhmaṇa for śrāddha; the śrāddha setup—piṇḍa, darbha, water vessel—appears ready, emphasizing the gravity of the rite.

M
Maṇināgeśvara (context)
B
brāhmaṇa
N
narādhipa (king)
Ś
śrāddha
V
vrata

FAQs

Ritual acts like vrata and śrāddha require careful discernment of conduct and eligibility; dharma stresses purity of association.

The surrounding chapter context is Maṇināgeśvara in the Revā Khaṇḍa (Narmadā sacred geography).

Avoid including or honoring such a person in vrata observances and śrāddha ceremonies.