Previous Verse
Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 31

उपायं शोभनं तात कथयिष्ये शृणुष्व तम् । शक्रोऽपि यदि तं कर्तुं सुखोपायं नरेश्वर

upāyaṃ śobhanaṃ tāta kathayiṣye śṛṇuṣva tam | śakro'pi yadi taṃ kartuṃ sukhopāyaṃ nareśvara

Mon cher, je vais te révéler un excellent remède ; écoute-le. Même Śakra (Indra), s'il l'entreprenait, trouverait ce moyen aisé, ô roi.

उपायम्means, method
उपायम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootउपाय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति (कर्म), एकवचन
शोभनम्excellent, auspicious
शोभनम्:
Visheshana (Adjectival modifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootशोभन (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; विशेषणम् (उपायम्)
तातdear one, son (vocative)
तात:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootतात (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन
कथयिष्येI will tell
कथयिष्ये:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootकथय् (धातु)
Formलृट्-लकार (भविष्यत्), उत्तम-पुरुष, एकवचन; परस्मैपदम्
शृणुष्वlisten
शृणुष्व:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootश्रु (धातु)
Formलोट्-लकार (आज्ञार्थ), मध्यम-पुरुष, एकवचन; आत्मनेपदम्
तम्that (it)
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम
शक्रःŚakra (Indra)
शक्रः:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootशक्र (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा-विभक्ति (कर्ता), एकवचन
अपिeven, also
अपि:
Sambandha (Particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootअपि (अव्यय)
Formनिपात (emphatic/also/even)
यदिif
यदि:
Sambandha (Condition marker/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootयदि (अव्यय)
Formसमुच्चय/शर्त-प्रदर्शक अव्यय (conditional)
तम्him
तम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; सर्वनाम (शक्रम्/तं जनम् इत्यर्थे)
कर्तुम्to do, to make
कर्तुम्:
Prayojana (Purpose/प्रयोजन)
TypeVerb
Rootकृ (धातु)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त (infinitive), अव्ययभावः; क्रियार्थक-उद्देश्य (to do)
सुखोपायम्an easy means
सुखोपायम्:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootसुख (प्रातिपदिक) + उपाय (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (सुखस्य उपायः)
नरेश्वरO lord of men (king)
नरेश्वर:
Sambodhana (Address/सम्बोधन)
TypeNoun
Rootनर (प्रातिपदिक) + ईश्वर (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, सम्बोधन-विभक्ति, एकवचन; षष्ठी-तत्पुरुषः (नराणाम् ईश्वरः)

Dīrghatapā

Listener: nareśvara (king)

Scene: A venerable elder/ascetic instructs a king, promising an ‘excellent remedy’; the setting suggests a riverine hermitage atmosphere with anticipatory focus on the sacred Narmadā.

D
Dīrghatapā
Ś
Śakra

FAQs

Dharma offers remedies even for severe faults, but they must be received through attentive listening and disciplined acceptance.

Not named in the verse; the forthcoming instruction in this chapter is tied to Revā/Narmadā waters.

The verse announces an upāya but does not yet state it; the next verse provides the concrete act.