Next Verse

Skanda Purana — Avanti Khanda, Shloka 1

श्रीमार्कण्डेय उवाच । उत्तरे नर्मदाकूले भृगुक्षेत्रस्य मध्यतः । कपिलेश्वरं तु विख्यातं विशेषात्पापनाशनम्

śrīmārkaṇḍeya uvāca | uttare narmadākūle bhṛgukṣetrasya madhyataḥ | kapileśvaraṃ tu vikhyātaṃ viśeṣātpāpanāśanam

Śrī Mārkaṇḍeya dit : Sur la rive nord de la Narmadā, au cœur même du domaine sacré de Bhṛgu, Kapileśvara est renommé—par excellence—comme destructeur des péchés.

śrī-mārkaṇḍeyaḥthe venerable Mārkaṇḍeya
śrī-mārkaṇḍeyaḥ:
Karta (Subject/कर्ता)
TypeNoun
Rootśrī (प्रातिपदिक) + mārkaṇḍeya (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st/Nominative), एकवचन; ‘श्रीमान् मार्कण्डेयः’
uvācasaid
uvāca:
Kriya (Action/क्रिया)
TypeVerb
Rootvac (धातु)
Formलिट् (Perfect), प्रथमपुरुष (3rd), एकवचन; परस्मैपद
uttareon the northern (side)
uttare:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeAdjective
Rootuttara (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; विशेषण (दिशा/प्रदेश)
narmadā-kūleon the bank of the Narmadā
narmadā-kūle:
Adhikarana (Location/अधिकरण)
TypeNoun
Rootnarmadā (प्रातिपदिक) + kūla (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, सप्तमी (7th/Locative), एकवचन; ‘नर्मदायाः कूलम्’
bhṛgu-kṣetrasyaof Bhṛgu’s sacred region
bhṛgu-kṣetrasya:
Sambandha (Genitive relation/सम्बन्ध)
TypeNoun
Rootbhṛgu (प्रातिपदिक) + kṣetra (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, षष्ठी (6th/Genitive), एकवचन; ‘भृगोः क्षेत्रम्’
madhyataḥfrom the middle; in the midst
madhyataḥ:
Apadana (Source/अपादान)
TypeIndeclinable
Rootmadhya (प्रातिपदिक) + tas (तसिल्)
Formअव्यय; तसिलन्त (ablatival adverb) — ‘मध्यात्/मध्यतः’
kapila-īśvaramKapileśvara (Lord Kapila)
kapila-īśvaram:
Karma (Object/कर्म)
TypeNoun
Rootkapila (प्रातिपदिक) + īśvara (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd/Accusative), एकवचन; ‘कपिलस्य ईश्वरः’ (नाम)
tuindeed
tu:
Sambandha (Discourse particle/सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Roottu (अव्यय)
Formअव्यय; निपात
vikhyātamwell-known
vikhyātam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootvi-khyā (धातु) + ta (कृत् प्रत्यय)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nom/Acc), एकवचन; भूतकृदन्त (क्त), विशेषण
viśeṣātespecially; in particular
viśeṣāt:
Hetu (Cause/हेतु)
TypeIndeclinable
Rootviśeṣa (प्रातिपदिक)
Formअव्ययवत् प्रयोग; पञ्चमी (5th/Ablative), एकवचन—हेतौ/विशेषार्थे ‘विशेषात्’
pāpa-nāśanamdestroyer of sins
pāpa-nāśanam:
Visheshana (Qualifier/विशेषण)
TypeAdjective
Rootpāpa (प्रातिपदिक) + nāśana (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, प्रथमा/द्वितीया (Nom/Acc), एकवचन; विशेषण—‘पापस्य नाशनम्’

Mārkaṇḍeya

Tirtha: Kapileśvara

Type: kshetra

Listener: A king (rājā) in the Revā-khaṇḍa dialogue frame

Scene: Mārkaṇḍeya rishi points toward a riverside shrine: a liṅga-temple named Kapileśvara amid forested Narmadā banks; pilgrims approach with water pots and offerings.

M
Mārkaṇḍeya
N
Narmadā (Revā)
B
Bhṛgu-kṣetra
K
Kapileśvara
Ś
Śiva

FAQs

Pilgrimage to a sanctified Śiva-site on the Narmadā is portrayed as a potent means of purification and moral renewal.

Kapileśvara, located on the northern bank of the Narmadā within Bhṛgu-kṣetra.

No specific rite is detailed here; the verse primarily identifies and praises the tīrtha as pāpa-nāśana.