Jyotiṣa-saṅgraha: Varga-vibhāga, Bala-nirṇaya, Garbha-phala, Āyuḥ-gaṇanā
सौमयस्यार्द्धेन पापस्य समग्रेणेति निश्चयः । गुमकध्नाश्चायुरंशाः संस्कारोऽयमुदाहृतः ॥ १३२ ॥
saumayasyārddhena pāpasya samagreṇeti niścayaḥ | gumakadhnāścāyuraṃśāḥ saṃskāro'yamudāhṛtaḥ || 132 ||
Il est fermement établi que ce saṃskāra (rite purificatoire) confère la moitié du mérite du sacrifice Saumya et détruit entièrement le péché. On dit encore qu’il dissipe les maladies qui consument le corps et assure des parts de longévité : tel est ce saṃskāra, ainsi proclamé.
Narada (teaching in Moksha-dharma section; dialogue context with Sanatkumara tradition)
Vrata: none
Primary Rasa: shanta
Secondary Rasa: bhakti
It frames a saṃskāra as both purificatory and transformative: it diminishes karmic impurity (pāpa) completely while conferring a measured share of yajña-like merit, showing ritual purity as a support for mokṣa-oriented living.
While not directly describing bhakti, it supports devotional life by emphasizing purification and restraint: a purified practitioner becomes fit for higher practices such as Viṣṇu-smaraṇa, vrata, and japa—core supports of Narada’s bhakti-oriented dharma.
It reflects Kalpa (ritual procedure) and Dharma-śāstra logic: results are stated in terms of puṇya-phala, pāpa-kṣaya, and āyuṣya, which are standard evaluative categories used to justify and prioritize rites.