Previous Verse
Next Verse

Shloka 93

Varāha-uddhāraṇa and the Re-constitution of Bhū-maṇḍala

Earth after Pralaya

आरब्धास्तान्निकेतान्वै कर्तुं शीतोष्णवारणात् / ततस्तान्निर्मयामासुः खेटानि च पुराणि च

ārabdhāstānniketānvai kartuṃ śītoṣṇavāraṇāt / tatastānnirmayāmāsuḥ kheṭāni ca purāṇi ca

Pour se préserver du froid et de la chaleur, ils entreprirent de bâtir ces demeures. Puis ils édifièrent des villages et même des cités anciennes.

आरब्धाःhaving begun/undertaken
आरब्धाः:
Karta (कर्ता)
TypeAdjective
Rootआ-रभ् (धातु) → आरब्ध (कृदन्त; क्त)
Formपुंलिङ्ग, प्रथमा (1st), बहुवचन; भूतकर्मणि कृदन्त (past passive participle)
तान्those
तान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन; सर्वनाम
निकेतान्dwellings
निकेतान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootनिकेत (प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन
वैindeed
वै:
Sambandha (सम्बन्ध/निपात)
TypeIndeclinable
Rootवै (अव्यय)
Formअव्यय; निपात (emphasis)
कर्तुम्to make
कर्तुम्:
Prayojana (प्रयोजन)
TypeVerb
Rootकृ (धातु) → कर्तुम् (कृदन्त; तुमुन्-इन्फिनिटिव)
Formतुमुन्-प्रत्ययान्त (infinitive); क्रियार्थक
शीत-उष्ण-वारणात्for warding off cold and heat
शीत-उष्ण-वारणात्:
Hetu (हेतु)
TypeNoun
Rootशीत (प्रातिपदिक) + उष्ण (प्रातिपदिक) + वारण (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, पञ्चमी (5th/पञ्चमी), एकवचन; तत्पुरुषः ('warding off cold and heat')
ततःthen
ततः:
Kāla (काल)
TypeIndeclinable
Rootततः (अव्यय)
Formअव्यय; क्रियाविशेषण (adverb)
तान्those
तान्:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootतद् (सर्वनाम-प्रातिपदिक)
Formपुंलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन; सर्वनाम
निर्मयामासुःthey built/constructed
निर्मयामासुः:
Kriyā (क्रिया)
TypeVerb
Rootनिर्-मा (धातु)
Formलिट् (Perfect/लिट्), प्रथमपुरुष (3rd), बहुवचन; परस्मैपदम्
खेटानिvillages/hamlets
खेटानि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootखेट (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन
and
:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (conjunction)
पुराणिtowns/cities
पुराणि:
Karma (कर्म)
TypeNoun
Rootपुर (प्रातिपदिक)
Formनपुंसकलिङ्ग, द्वितीया (2nd), बहुवचन
and
:
Sambandha (सम्बन्ध)
TypeIndeclinable
Rootच (अव्यय)
Formअव्यय; समुच्चयार्थक (conjunction)